Wyczuwalny palcami guzek w piersi;
Wyciek krwistej cieczy z brodawki;
Wciągnięcie brodawki sutkowej, które pojawia się w ciągu kilku tygodni;
Zmiana kształtu piersi, tj. pojawienie się np. wgłębienia na piersi, wciąganie się skóry na piersi;
Pojawienie się nagle asymetrii piersi – np. jedna pierś staje się większa, druga mniejsza;
Zmiany na skórze piersi: np. jej pogrubienie lub/i pojawienie się „skórki pomarańczowej”, zaczerwienienia czy owrzodzenia;
Pojawienie się widocznych żył na piersi;
Owrzodzenie brodawki sutkowej lub zaczerwienienie.

Czy są badania, które pozwalają wykryć raka piersi we wczesnym stadium?

W pierwszym stadium choroby najczęściej nie ma żadnych objawów – zwykle guzek rośnie niezauważony przez wiele miesięcy, a nawet lat. Dlatego tak ważne są badania, które pozwolą nowotwór wykryć w bardzo wczesnym stadium. U młodych kobiet zaleca się wykonywanie badania USG, u kobiet po 50. roku życia – mammografię piersi. Najlepiej zgłosić się na nią między 5. a 10. dniem cyklu miesiączkowego. W Polsce każdej kobiecie w wieku 50 -69 lat przysługuje bezpłatna mammografia raz na dwa lata. Jeśli jesteś w tym wieku i w ciągu ostatnich dwóch lat nie poddałaś się temu badaniu, wybierz najbliższą placówkę – ich wykaz znajdziesz na stronach Narodowego Funduszu Zdrowia. Wystarczy umówić się na wizytę – nie jest potrzebne skierowanie, ale trzeba zabrać ze sobą wyniki wcześniejszych badań piersi.

W trosce o własne zdrowie trzeba też samej przeprowadzać regularnie badanie piersi – wystarczy raz w miesiącu po miesiączce.

Dlaczego nie zaleca się badania mammograficznego u młodych kobiet?

Piersi zmieniają się przez całe życie kobiety. Budowa piersi młodej kobiety jest gęsta, przez co badanie mammograficzne nie jest odpowiednio dokładne, zatem istnieje ryzyko, że kobieta będzie miała guzek w piersi, ale mammografia go nie wykryje. Może się jednak zdarzyć, że po USG lekarz skieruje młodą kobietę na dodatkowe badania, w tym mammografię. Uwaga! Guz wykryty w badaniu mammograficznym nie musi być rakiem. Do stwierdzenia, czy tak jest, potrzebne są dalsze badania.
Kiedy najczęściej wykrywany jest nowotwór piersi?

To przede wszystkim choroba kobiet po 50. roku życia – na tę grupę wiekową przypada około 80 proc. rozpoznań. Ok. 1 proc. raków piersi diagnozuje się u mężczyzn. W Polsce jest obecnie rozpoznawany u około 18 tys. kobiet rocznie, a zachorowalność wykazuje stały wzrost. Dobra wiadomość jest taka, że od lat 90. spada liczba zgonów z powodu tego nowotworu. Zatem zachorowanie oznacza szansę wyleczenia. A szansa jest tym większa, im wcześniej rak zostanie wykryty.

Mimo gigantycznego postępu nauk medycznych wciąż nie jest znana przyczyna tego nowotworu. Część raków piersi – ok. 5 do 10 proc. przypadków – jest uwarunkowana genetycznie. Dlatego jeśli w bliskiej rodzinie kobiety rozpoznano ten rodzaj nowotworu, konieczne jest przestrzeganie zasad profilaktycznych, a często – także konsultacja z poradnią genetyczną. Nie powinny zwlekać z taką konsultacją kobiety, których mama lub/i tata czy też mama i babcia chorowały na raka piersi. Może się okazać w rodzinie dziedziczy się mutację genu BRCA.

Opieką lekarską powinny być objęte kobiety właśnie z grupy najwyższego i wysokiego ryzyka zachorowania na raka piersi, co najczęściej jest związane z nosicielstwem mutacji w genie BRCA.

Kobietom tym lekarz może zaproponować:

Farmakologiczną profilaktykę hormonalną – przyjmowanie tamoksyfenu przez 5 lat – zgodnie z doniesieniami naukowymi taka terapia zmniejsza ryzyko zachorowania prawie o połowę;

Profilaktykę chirurgiczną – czyli mastektomię z rekonstrukcją piersi, co zmniejsza ryzyko zachorowania o połowę. Ta metoda redukuje też wysokie w tej grupie kobiet ryzyko zachorowania na raka jajnika (o 80-90 proc.).

Jeśli jesteś nosicielką mutacji genu BRCA1, zaleca się, byś raz w roku wykonywała badania piersi metodą rezonansu magnetycznego, a w połowie pomiędzy tymi badaniami zaleca się wykonanie mammografii lub USG.

Dobra wiadomość jest taka, że naukowcy zidentyfikowali konkretne czynniki zwiększających ryzyko raka piersi oraz czynniki ochronne (zmniejszające ryzyko tego nowotworu).
Czynniki zwiększające ryzyko zachorowania na raka piersi:

Hormonalne:

wczesna pierwsza miesiączka lub menopauza po 55. roku życia;
brak ciąż lub posiadanie pierwszego dziecka po 35. roku życia,
doustne środki antykoncepcyjne z estrogenami,
hormonalna terapia zastępcza oparta na estrogenach i gestagenach
otyłość (nadmiar tkanki tłuszczowej zaburza gospodarkę hormonalną).

Środowiskowe:

Dieta obfitująca w tłuszcze i/lub alkohol

Czynniki chroniące przed zachorowaniem na raka piersi:

Dieta uboga w tłuszcze, ale bogata w produkty mleczne i te, które zawierają witaminę D
Karmienie piersią;
Urodzenie dziecka w trzeciej dekadzie życia.

Justyna Wojteczek (zdrowie.pap.pl)
Źródło: Zalecenia dla polityki państwa w zakresie zaawansowanego raka piersi, Instytut Ochrony Zdrowia 2018

Test Oncotype DX pozwala ocenić aktywność 21 genów w próbce pobranej z guza piersi pacjentki. Guzowi przypisuje się „wynik nawrotu” w skali od 0 do 100. Im wyższy wynik, tym większa szansa, że rak powróci w formie przerzutów do innych narządów – co zmniejsza szanse na przeżycie.

Wcześniejsze badania wykazały, że pacjenci z niskimi wynikami (10 lub niższymi) nie potrzebują chemioterapii, natomiast jeśli pacjentki z wyższymi wynikami (powyżej 25) otrzymują chemioterapię, ryzyko nawrotu zostaje znacznie obniżone, co zwiększa szanse na wyleczenie.

Jednak w przypadku pacjentek ze średnimi wynikami lekarze nie byli pewni, jak postępować. Nie było pewne, czy korzyści z chemioterapii byłyby wystarczająco duże, aby uzasadnić dodatkowe ryzyko i toksyczność.

Nowe badanie dotyczyło kobiet, których wynik miał wartość w zakresie od 11 do 25. Stanowią one większość pacjentek z rakiem piersi.

Do badania zakwalifikowano 10 273 kobiety, mające najczęstszy rodzaj raka piersi (z ekspresją receptora hormonalnego, HER-2 ujemny), który nie rozprzestrzenił się na węzły chłonne. Badacze sprawdzili wyniki 69 procent pacjentek, które miały pośrednie wyniki w teście 21 genów.

Naukowcy przebadali pacjentki otrzymujące chemioterapię i te, które chemioterapii nie były poddane, oceniając takie parametry jak m.in: nawrót nowotworu miejscowo lub w odległych miejscach organizmu.

Dla całej badanej populacji z wynikami testu genetycznego od 11 do 25, a w szczególności kobiet w wieku 50-75 lat, nie było istotnej różnicy między grupą poddaną chemioterapii oraz nieotrzymującą takiego leczenia.

W przypadku kobiet młodszych niż 50 lat wyniki były podobne dla wyników testu genetycznego wynoszących 15 lub mniej. Natomiast wyniki od 16 od 25 wiązały się z korzystnym wpływem chemioterapii na badane wskaźniki.

– Dzięki wynikom tego przełomowego badania możliwe jest bezpieczne uniknięcie chemioterapii w przypadku około 70 proc. pacjentek, u których rozpoznano najczęstszą postać raka piersi – powiedziała podczas zjazdu American Society of Clinical Oncology w Chicago jedna z autorek badania, dr Kathy Albain Loyola University Chicago Stritch School of Medicine. – Dla niezliczonych kobiet i ich lekarzy skończył się czas niepewności – dodała.

Źródło: PAP – Nauka w Polsce

Panowie najwyższa pora
Piersi, przez wielu uważane za esencję kobiecości, stale przyciągają spojrzenia mężczyzn. Jak wynika z badań przeprowadzonych na Uniwersytecie Wiktorii w Wellington (Nowa Zelandia), 47 proc. mężczyzn w kontakcie z kobietą swoje pierwsze spojrzenie kieruje w stronę biustu.
Skoro piersi odgrywają w męskim świecie tak znaczącą rolę, dbałość o ich zdrowie powinna leżeć w męskim interesie. Brak wiedzy na temat profilaktyki sprawia jednak, że panowie często nie potrafią pomóc swoim partnerkom. – Nigdy nie badałem piersi mojej dziewczyny, bo nie byłem świadomy, że moja Anka powinna coś takiego robić – przyznaje Michał z Kielc. – Ale interesuje mnie jej zdrowie i nie chcę być obojętny – zapewnia.

Klucz do sukcesu
Takich mężczyzn jak Michał – chętnych do pomocy, ale bez odpowiedniej wiedzy i umiejętności – jest zapewne więcej. To głównie do nich skierowane zostało hasło – Dotykaj ich. Bądź pewny, że nie znikną – którym czeska organizacja Breast Unit Prague promowała profilaktykę raka piersi. Celem kampanii było nie tylko uświadamianie problemu, ale też nauczenie mężczyzn badania damskich piersi.
Edukacja mężczyzn z zakresu profilaktyki nowotworu piersi może prowadzić do zmniejszenia liczby zachorowań – Partnerzy, mężowie – w wielu przypadkach to właśnie panowie jako pierwsi wyczuwają i zauważają guzki nowotworowe w piersiach kobiet. Ale panów, którzy są świadomi tego, co mogą zrobić dla swoich kobiet, jest ciągle za mało – mówi Rita Tomczyk, lekarz ginekolog z ośrodka medycznego Osteomed w Krakowie.
Do wyjątków potwierdzających regułę zalicza się Pan Wojtek, który dwa lata temu wykrył guzki z piersi swojej żony – Poczułem coś, wyczułem jakieś zgrubienie, zapytałem małżonki, czy to normalne, bo nigdy wcześniej tego nie wyczuwałem pod palcami. Poszła do lekarza i okazało się, że ma guzki w prawej piersi. Jednak wcześnie zostały wykryte i usunięte. Moja żona ma się dobrze, od tamtej pory razem badamy się w każdym miesiącu – zapewnia.

Nie tylko badanie
Mężczyzna posiadający wiedzę na temat profilaktyki raka piersi może pomóc swojej partnerce na różne sposoby. Może choćby wpływać na nią, by nie zaniedbywała kluczowych badań. Może też przypomnieć albo nawet umówić wizytę u lekarza. Już samo okazywanie troski o zdrowie partnerki zazwyczaj bardzo pozytywnie wpływa na klimat w związku.
Profilaktyka raka piersi może ocalić zdrowie wielu kobiet. Tym ważniejsze jest, by do działań zapobiegawczych przekonać także panów. Jak dotąd, podobnie jak pan Wojtek, wykrywają oni guzki w piersiach swoich partnerek głównie przez przypadek. Wyposażenie ich w odpowiednią wiedzę i umiejętności mogłoby doprowadzić do wykrycia wielu niepokojących zmian, które obecnie wychodzą na jaw zbyt późno. A zatem panowie – weźcie sprawy w swoje ręce.
Paulina Świder, Redakcja