Jednak ustalenia niemieckich badaczy mają znaczenie; potwierdzają rezultaty wcześniejszych badań, wykazujących dobroczynny wpływ ćwiczeń nie tylko na mięśnie i koordynację ruchową, ale i mózg.

26 osób w niemieckim eksperymencie podzielono na dwie grupy: 14 z nich uczestniczyło w bardzo urozmaiconych zajęciach tanecznych, a 12 – w ćwiczeniach fitness, które obejmowały ćwiczenia wytrzymałościowe (biegi, podskoki), siłowe oraz rozciąganie.

Najpierw, przez pierwszych sześć miesięcy, ćwiczenia o długości 90 minut odbywały się dwa razy w tygodniu, potem, przez kolejnych 12 miesięcy – raz w tygodniu, przy czym w drugim etapie wszyscy brali udział w zajęciach Nordic Walking.

Wszystkim uczestnikom wykonywano badania obrazowe mózgu za pomocą rezonansu magnetycznego przed i po zakończeniu eksperymentu. Dodatkowo naukowcy badali ich koordynację ruchów i postawę.

Jak taniec działa na mózg?

Badania obrazowe wykazały, że u wszystkich uczestników powiększyła się objętość różnych obszarów hipokampa, struktury odpowiedzialnej m.in. za uczenie się (czyli przenoszenie ich z pamięci krótkotrwałej do długotrwałej), pamięć i orientację przestrzenną. To właśnie hipokamp ulega najwcześniej uszkodzeniu u osób chorych na chorobę Alzheimera, a jego objętość maleje wraz z wiekiem.

U tancerzy wzrost dotyczył ponadto większej liczby obszarów w lewej części hipokampa (w tym zakrętu zębatego, którego komórki są odpowiedzialne m.in. za dostrzeganie różnic), a ponadto tylko w tej grupie powiększyła się część prawego hipokampa o nazwie podkładka.

Bardzo ciekawy jest kolejny rezultat eksperymentu – tylko w grupie tańczącej poprawiło się poczucie równowagi – a u osób starszych, dla których olbrzymim zagrożeniem są upadki, jest to bardzo istotne.

W efekcie autorzy badania konkludują, że nauka tańca może mieć lepszy wpływ na mózg i postawę u starszych osób niż zajęcia fitness.

Być może efekty ćwiczeń na parkiecie były lepsze z tego względu, że uczestnicy grupy tanecznej regularnie poznawali nowe rodzaje tańca, jak tańce latynoamerykańskie, jazz i inne. Efekt był taki, że co dwa tygodnie uczyli się nowych kroków, ułożenia ciała, figur tanecznych, innego rytmu i tempa.

– Najbardziej wymagającym aspektem dla uczestników tych zajęć było przypominanie sobie układów pod presją czasu bez żadnych podpowiedzi ze strony instruktora – wyjaśnia główna autorka pracy dr Kathrin Rehfeld.

Jej zdaniem, choć wyniki pracy jej zespołu powinny zostać pogłębione w kolejnych badaniach, taniec może spowolnić, a nawet przeciwdziałać związanemu z wiekiem pogorszeniu sprawności umysłowej i fizycznej. Nie dość, że wymaga aktywności fizycznej i umysłowej, to niesie również niskie ryzyko kontuzji. I znakomicie poprawia nastrój, co w każdym wieku jest nie do pogardzenia.

Źródło: Zdrowie.PAP.pl

Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) rekomenduje podejmowanie regularnej aktywności fizycznej przez całe życie. Przez aktywność fizyczną należy rozumieć ruch ciała generowany przy wykorzystaniu mięśni szkieletowych, który wymaga wydatku energetycznego (wysiłku) – wykonywany w trakcie celowych ćwiczeń lub innych aktywności ruchowych (np. w ramach sportu, zabaw i rekreacji, jak też przemieszczania się, pracy zawodowej lub prac domowych).

Eksperci WHO podkreślają, że adekwatna (dostosowana do wieku i kondycji organizmu), regularna aktywność fizyczna, stanowi jeden z kluczowych elementów profilaktyki zdrowotnej. W praktyce oznacza to, że odpowiednia dawka ruchu zmniejsza ryzyko rozwoju wielu chorób (zwłaszcza tzw. chorób cywilizacyjnych, czyli powszechnie występujących przewlekłych chorób niezakaźnych) i pomaga zapobiegać przedwczesnej śmierci.

O tym jak wielki wpływ na zdrowie ma ruch lub też jego brak, świadczą wyniki licznych badań naukowych z całego świata. Na ich podstawie WHO ostrzega m.in., że brak wystarczającej aktywności fizycznej jest główną przyczyną nawet do 25 proc. zachorowań na raka jelita grubego czy raka piersi, 27 proc. przypadków cukrzycy, a także 30 proc. przypadków choroby niedokrwiennej serca!

Jaka jest zatem rekomendowana przez ekspertów, optymalna dawka ruchu i jego forma?

To oczywiście zależy od wieku i stanu zdrowia danego człowieka, ale jeśli weźmiemy pod uwagę uniwersalne zalecenia (dla przeciętnego człowieka), to nie są one wygórowane. Otóż, według zgodnej opinii medyków nie trzeba wcale biegać w maratonach czy też spędzać kilku godzin dziennie na siłowni, aby zapewnić sobie liczne korzyści zdrowotne wynikające z ruchu.

Tak naprawdę wystarczy do tego umiarkowana, ale co najważniejsze regularna aktywność fizyczna, taka jak np. codzienne maszerowanie.

Konkretnie, według zaleceń WHO, dzieci i młodzież od 5 do 17 lat powinny, dla zachowania optymalnego stanu zdrowia, podejmować aktywność fizyczną (od umiarkowanej do intensywnej) przez co najmniej 60 minut dziennie.

Jeśli zaś chodzi o osoby dorosłe, to według WHO, powinny one podejmować tygodniowo co najmniej 150 minut aerobowej aktywności fizycznej o umiarkowanej intensywności albo 75 minut aerobowej aktywności o dużej intensywności.

Forma ruchu powinna być dostosowana do danej osoby, to znaczy do jej stanu zdrowia jak też osobistych preferencji. Jest więc w tej kwestii ogromne pole do popisu. Do wyboru, poza maszerowaniem, mamy m.in.: bieganie, jazdę na rowerze, aerobik, pływanie, taniec, sportowe gry zespołowe, a także pompki, brzuszki, skakanie na skakance albo pracę w ogródku.

Recepta na długie i zdrowe życie

Oczywiście aktywność fizyczna to nie wszystko. W celu zadbania o własne zdrowie koniczne jest szersze praktykowanie tzw. zdrowego stylu życia. Chodzi tu przede wszystkim o: zdrowe żywienie, regularną aktywność fizyczną, utrzymywanie prawidłowej masy ciała, niepalenie papierosów i niskie spożycie alkoholu – tych pięć czynników, według badań naukowców z Uniwersytetu Harvarda, może wydłużyć ludzkie życie nawet o kilkanaście lat w porównaniu do populacji osób, które prowadzą „niezdrowy styl życia”.

Wspomniane badanie, którego wyniki opublikowano w renomowanym czasopiśmie naukowym Circulation, wykazało też, że osoby, które najbardziej gorliwie praktykowały zdrowy styl życia były aż o 82 proc. mniej narażone na śmierć z powodu chorób sercowo-naczyniowych i o 65 proc. mniej narażone na śmierć z powodu raka, w porównaniu do osób prowadzących się najbardziej niezdrowo.

Vik, zdrowie.pap.pl

Źródła:

Instytut Kardiologii: materiały dotyczące korzyści zdrowotnych wynikających z regularnej aktywności fizycznej, prezentowane podczas międzynarodowej konferencji pt. „Best practices in NCD prevention and health promotion”, zorganizowanej w ramach programu CINDI WHO, pod patronatem Narodowego Programu Zdrowia na lata 2016-2020.

Artykuł naukowy pt. „Impact of Healthy Lifestyle Factors on Life Expectancies in the US Population”, opublikowany w czasopiśmie Circulation (Vol. 138, No. 4).

Materiały informacyjne organizacji Exercise is Medicine Poland.

To raport pt. „Niedostateczny poziom aktywności fizycznej w Polsce jako zagrożenie i wyzwanie dla zdrowia publicznego”, który został opracowany przez ponad 50 członków zespołu powołanego przez Komitet Zdrowia Publicznego PAN. Są wśród nich lekarze, m.in. specjaliści medycyny sportowej, kardiolodzy, pediatrzy, interniści, geriatrzy, specjaliści w dziedzinie zdrowia publicznego, socjolodzy, nauczyciele akademiccy, pedagodzy i sportowcy.

Autorzy raportu podkreślają, że mieszkańcy Polski za mało się ruszają, co ma określone skutki, jeśli chodzi o ich stan zdrowia, długość życia i jego jakość. W rozdziale autorstwa Roberta Gajdy można znaleźć cenne informacje, które osobom mało aktywnym mogą pomóc podjąć decyzję, co robić, by więcej się ruszać. Oto ich garść.

• Ruch jest dla każdego

Nie jest prawdą, że osoba chora nie może się ruszać. Choroba czy stan fizjologiczny konkretnej osoby jedynie determinuje rodzaj aktywności fizycznej i jej zakres. W związku z tym osoba leżąca może wykonywać pewne ćwiczenia w tej pozycji – wbrew pozorom jest to możliwe i zalecane. Inny przykład? Kobieta w ciąży nie powinna jeździć na nartach zjazdowych czy uprawiać jazdy konnej, bo są to rozrywki o sporym ryzyku urazów, ale może maszerować, pływać czy ćwiczyć jogę.

• Warto zdać sobie sprawę z korzyści, jakie daje nam ruch

Robert Gajda podkreśla, że informacje o  tym, iż dzięki aktywności fizycznej ,,wzrasta stężenie dobrego cholesterolu HDL” czy „obniża się wartość ciśnienia tętniczego”, choć prawdziwe, wydają się być mało przekonujące. Jego zdaniem (a za tym przekonaniem stoją poważne badania naukowe) tzw. „zwykły człowiek” bardziej da się przekonać informacją: „Aktywni fizycznie ludzie: żyją dłużej, będą mieć zdrowsze dzieci, zmniejszają szanse zachorowania na choroby nowotworowe, chorobę Alzheimera czy zawał serca.” A jeszcze bardziej przekonujący wydaje się argument, że „część z  tych pozytywnych efektów pojawia się natychmiast, tj. po pierwszym treningu, ma ogromny wpływ na psychikę (co bardzo ważne – bez potrzeby długiego czekania na efekt)”. „Informacje, takie jak: „idź na trening: po prostu poczujesz się lepiej, lepiej prześpisz noc, trudności dnia codziennego zniesiesz dużo łatwiej” bardziej zachęcają do bycia aktywnym niż obiecywanie ,,zwiększenia wrażliwości tkanek na insulinę” – zaznacza kardiolog.

• Rywalizacja niekoniecznie jest dobrym pomysłem.

Robert Gajda sam jest sportowcem i przyznaje, że rywalizacja jest dobra dla niego jako element motywacji do wysiłku. Ale też zdaje sobie sprawę z tego, że nie dla każdego rywalizacja jest dobra.  „Ten model zachęcania do aktywności poprzez rywalizację sportową, prowadzącą do osiągania wyłącznie najlepszych wyników sportowych, tj. wygrywania zawodów, jest nieakceptowalny w propagowaniu i zachęcaniu do aktywności fizycznej. Informacja, która jako powszechna powinna być przekazywana do społeczeństwa to komunikat, że każda, nawet najmniejsza ilość aktywności. jest lepsza niż żadna” – podkreśla. Daje przykład kobiety, która dziennie dużo chodzi. I nie jest istotne, że tę dawkę ruchu zapewnia sobie dzięki… robieniu zakupów.

• Nie myśl codziennie o tym, że trzeba poświęcić 150 minut tygodniowo na aktywność fizyczną

Odbiorca mediów, w tym i „Serwisu Zdrowia” zapewne zna frazę: „zalecane jest 150 minut aktywności fizycznej w tygodniu, w tym pół godziny intensywnego wysiłku”. Jest to pożądany i jak najbardziej zgodny z wiedzą naukową cel, a jego osiągnięcie wiąże się z szeregiem korzyści w zdrowiu fizycznym i psychicznym. Wiele osób może się jednak zniechęcić, jeśli będą myśleć przede wszystkim o takim celu. Najlepiej pamiętać o tym, że „każda, nawet bardzo niewielka, ale regularna ilość aktywności fizycznej, daje nam ogrom profitów tych szybko widocznych, jak i odległych”.

• Nie wybieraj aktywności, których nie lubisz.

Bieganie jest obecnie bardzo modne. Ale nie jest dla każdego – nie tylko dlatego, że pewne osoby z racji choroby biegać nie mogą. Bieganie nie jest także dobre dla tych, którzy biegać… nie lubią. Tylko taka aktywność fizyczna ma sens, którą się lubi. W przeciwnym razie po okresie słomianego zapału powrócimy na kanapę czy fotel przed biurkiem.

• Nigdy nie jest za późno na zwiększenie dawki ruchu.

To częste mity: „Jestem za stary, żeby podjąć aktywność fizyczną”, „Jestem zbyt chora, by się ruszać”. Lekarz zauważa, że dość powszechne jest przeświadczenie, że „jeśli masz chorobę przewlekłą np. cukrzycę, nadciśnienie tętnicze, chorobę wieńcową, szczególnie powikłaną niewydolnością serca, powinieneś brać leki i się ,oszczędzać”. Nic bardziej mylnego: dozowany wysiłek fizyczny zwiększa odporność i  przyspiesza rehabilitację. W chorobach nowotworowych – także. Oczywiście, w sytuacji problemów zdrowotnych należy skonsultować się przynajmniej z lekarzem, by wiedzieć, co można robić, a czego – nie.

• Korzystaj z aplikacji, które mierzą poziom aktywności fizycznej

Na początek wystarczy krokomierz, w który wyposażonych jest większość współczesnych komórek. Zbuduje to nas świadomość stylu życia i pozwoli na większą mobilizację do ruchu.

Na koniec zaś warto zastanowić się nad tymi słowami Roberta Gajdy – lekarza i sportowca: „Już zwykły szybki chód przez trzydzieści minut dziennie da natychmiastowy skutek pozytywny w takich sferach, jak: poprawa snu, zwiększenie zdolności koncentracji, spowolnienie procesów chorobowych czy zmniejszenie dawek i ilości przyjmowanych leków”. Może zatem czas na spacer? Lekarz podpowiada jedynie, że najlepiej, by odbył się w dość szybkim tempie.

Oprac. jw., zdrowie.pap.pl

Źródło: Raport: Niedostateczny poziom aktywności fizycznej w Polsce jako zagrożenie i wyzwanie dla zdrowia publicznego

Umyj zęby drugą ręką

To pozornie prosty, ale świetny sposób na trening mózgu. Warto zacząć od niego dzień. „Kiedy używamy niedominującej ręki do tak niewymagającego zadania, jak mycie zębów, cała uwaga skupia się na tym danym zadaniu. Dzięki temu, że czynność jest niezręczna, a dłoń ułożona inaczej niż na co dzień – nasz umysł ćwiczy niezwykłe sposoby działania. Sprawia to, że jesteśmy bardziej otwarci na nowe sytuacje i zmiany w życiu. Dodatkowo aktywujemy inne niż zazwyczaj obszary w mózgu, a to pobudza go do tworzenia nowych połączeń między neuronami. Wspieramy, tym sposobem, utrzymywanie funkcji poznawczych w dobrej kondycji – przekonuje Kamila Orlińska ekspert neuromedytacji.

Rozbij rutynę i zmień początek dnia

Działając rutynowo umysł ma tendencję wyłączania trybu „działaj na pełnych obrotach”. Podczas czynności powtarzalnych umysł nie odczuwa w związku z nimi ekscytacji i przestaje się angażować.

„Dlatego, jeśli w życiu zachodzą zmiany, które mają wpływ na rutynowe działania, to jest to wyśmienita okazja do treningu mózgu. Warto zjeść inne śniadanie niż zwykle, przygotować coś, co zajmuje więcej czasu, ubrać się trochę później niż na co dzień, poświęcić więcej czasu na rozmowę z rodziną lub przyjaciółmi, także w formie online” – proponuje Karolina Orlińska.

Jej zdaniem takie „sygnały optymizmu” trenują nasz mózg i szybko zauważymy pozytywną zmianę we własnym zachowaniu.

Zrób porządek w szafach

Przymus siedzenia w domu to doskonała okazja do przejrzenia garderoby i pozbycia się rzeczy, których już nie potrzebujemy. To pozwoli nam pogodzić się ze wspomnieniami o przeszłości, co może zadziałać kojąco.

Nie bez znaczenia jest aspekt porządku w naszym otoczeniu – choć może sobie tego nie uświadamiamy, ma to wpływ na nasze samopoczucie. Nie bez znaczenia jest też fakt, że zrobimy wreszcie coś od dawna planowanego i że w dobry sposób spożytkujemy czas.

„Zrobienie porządku, poukładanie rzeczy na nowo i bez pośpiechu może podsunąć wiele nowych pomysłów, poprawić nastrój i sposób radzenia sobie w nowej sytuacji” – uważa specjalistka.

Przemebluj pokój, łazienkę lub kuchnię

Jeśli w naszym mieszkaniu od dłuższego czasu (a może nigdy) nic się nie zmieniało, umysł wie, czego się spodziewać. Zmiany w ustawieniu to nowość także dla naszego umysłu: robiąc niecodzienne, tzw. „wielkie” porządki skupiamy większą uwagę na tej czynności, nie wykonujemy jej machinalnie. Oprócz tego – jeśli przestawianie sprawi, że mieszkanie stanie się bardziej funkcjonalne lub przytulniejsze z całą pewności poprawi nam to samopoczucie.

Podejmij wysiłek intelektualny.

„Kiedy uczymy się nowych rzeczy i stawiamy przed mózgiem kolejne wyzwania, między komórkami nerwowymi tworzą się nowe połączenia, a co za tym idzie – zupełnie nowe sieci neuronów. Poza tym w ten sposób stabilizujemy i wzmacniamy połączenia nerwowe już istniejące w naszym mózgu. Jak nie patrzeć, każda rzecz, której się uczysz, zarówno fizycznie, jak i mentalnie, stanowi trening mózgu” – przekonuje Kaja Nordengen w książce „Mózg ćwiczy. Czyli jak utrzymać umysł w dobrej formie”.

Podnieś sobie tętno ćwiczeniami.

Choć to może wydawać się nieprawdopodobne, to kondycję mózgu wspomaga aktywność fizyczna. Jednak tylko taka, którą lubimy, bo frustracja związana z uprawianiem sportu z przymusu może przynieść więcej szkód niż korzyści. Zastanów się, co lubisz robić (nawet jeśli nie lubisz wysiłku fizycznego, na pewno istnieje coś takiego!).

Znów możemy sobie pozwolić na bieganie, szybki spacer lub jazdę na rowerze. W Internecie dostępne są treningi z instruktorami fitness i jogi. Możemy też wymyślić sobie sami swój trening – chodzi o to, by trochę się zmęczyć, podnieść sobie tętno. Czemu to ważne? Bo ruch zapewnia dobre krążenie krwi, właściwą pracę układu oddechowego i odpowiednią przemianę materii, a od tego między innymi zależy sprawność mózgu. W końcu jedną z najistotniejszych rzeczy dla mózgu jest dotarcie w ten rejon porządnie natlenionej krwi.

Nie zaniedbuj kontaktów towarzyskich.

I na koniec – postaraj się poszukać przyjemności w prostych rzeczach.

Na przykład zaparz sobie herbatę lub kawę i delektuj się nią bez pośpiechu, używając w czasie jej picia wszystkich zmysłów. Zwróć uwagę, jak pachnie, jaki ma kolor, jak zmienia się temperatura z upływem czasu picia.

Pozwól sobie na to, by się zatrzymać, nic nie robić i cieszyć się tą chwilą. Może uda ci się powrócić do starych przyjemności: czytania gazet, układania puzzli, przeglądania albumów ze zdjęciami? Pamiętaj, że takie drobne, codzienne rytuały – jeśli poświęcamy im swoją uwagę i wykonujemy je z odpowiednim nastawieniem – mogą poprawić nasze samopoczucie po długim, ciężkim dniu.

- Takie proste rzeczy są naprawdę skuteczne – poprawiają funkcjonowanie mózgu i zwiększają naszą elastyczność wobec zmian. To coś, co każdy z nas może zrobić dla siebie, bez względu na sytuację na świecie i okoliczności zewnętrzne – tłumaczy Kamila Orlińska.

Oprac. Monika Wysocka, zdrowie.pap.pl

Nadwaga i otyłość dotyczy około 60 proc. mieszkańców Polski. Najlepszym lekiem na nie jest skuteczne odchudzenie się, a to wymaga zarówno odpowiedniego sposobu żywienia się, jak i ruchu.

Autorzy pracy opublikowanej na łamach czasopisma „Obesity” wykazali, że jeśli uczestnicy badania byli regularni i konsekwentni co do pory i intensywności swoich ćwiczeń, to nie miało znaczenia to, w jakiej porze dnia podejmowali trening. Co ciekawe, najgorsze wyniki osiągały te osoby, które zmieniały pory ćwiczeń i/lub nie były w nich regularne.

- Nasze odkrycia dają dobre podłoże do dalszych badań eksperymentalnych, które pomogą ustalić, czy promowanie spójności treningowej w czasie dnia może pomóc pacjentom osiągnąć i utrzymać lepsze efekty – mówi starszy autor publikacji dr Dale Bond.

Ile chudnąć, by chudnąć zdrowo

Odchudzanie się to długi proces, którego celem – jak podkreślają specjaliści – jest trwała zmiana nawyków żywieniowych i aktywności fizycznej. Jednocześnie nie należy chudnąć zbyt gwałtownie – warto, by miesięcznie zrzucać 2 do 4 kilogramów.

Kiedy pojawia się otyłość?

To, czy mamy do czynienia z nadwagą, otyłością, prawidłową masą ciała czy niedowagą, określa przyjęty na całym świecie wskaźnik BMI (Body Mass Index). Prawidłową wagę mają te osoby, których BMI nie przekracza 25 punktów. Powyżej 25 punktów występuje nadwaga. Otyłość liczona jest powyżej 30 punktów w tej skali i jest ona niebezpieczną chorobą.

Choć można mieć nadwagę czy otyłość z przyczyn genetycznych czy wskutek leczenia pewnych chorób, większość przypadków uwarunkowana jest niewłaściwym trybem życia: na co dzień mamy zbyt mało ruchu i zbyt dużo niewłaściwych produktów żywieniowych w diecie.

Przed odchudzaniem warto zasięgnąć porady lekarza oraz dietetyka.

Justyna Wojteczek, zdrowie.pap.pl

Asertywność pochodzi od łacińskich słów assertus lub asserere co oznacza utrzymywać, potwierdzić, wołać o sprawiedliwość. Asertywność to inaczej szanowanie siebie, własnych pragnień, potrzeb oraz wartości. Jest to gotowość stawania w swojej obronie oraz posiadanie odwagi, aby pokazać kim jest się naprawdę. Asertywność to być autentycznym.

Dlaczego warto być asertywnym?

Umiejętność bycia asertywnym, zarówno w życiu prywatnym jak i zawodowym jest wymogiem obecnych czasów.

• Często zdarza się, że osoby pozbawione asertywności mają mniejsze poczucie pewności siebie, co oznacza, że ciężej im nawiązywać relacje z innymi, a co za tym idzie np. awansować.
• Niekiedy takie osoby czują się niedowartościowane, czego konsekwencjami może być poczucie bycia nielubianymi lub „gorszymi”.
• Osoby, które nie są asertywne bardzo często skutecznie tłumią to, co myślą i czują, efektem czego może być okłamywanie siebie samych siebie w niektórych kwestiach.

Dobra informacja jest taka, że po wdrożeniu rad z tego artykułu będziesz mogła być bardziej asertywna, a co za tym idzie stopniowo zmieniać swoje życie na lepsze

• Asertywność pozwala Ci czuć się bardziej wartościową osobą, co oznacza, że możesz żyć wg. własnych reguł, dzięki czemu Twoja pewność siebie ma szansę w pełni rozkwitnąć.
• Osoby, które są asertywne są zdolne do podejmowania lepszych decyzji dotyczących najważniejszych aspektów, co powoduje, iż samodzielnie kierują swoim życiem i bardziej efektywniej realizują swoje cele oraz marzenia.
• Każdy kto jest asertywny bierze pełną odpowiedzialność za swoje życie, nie bojąc się powiedzenia “nie” oraz “tak” na prośby innych, dzięki czemu żyje zgodnie ze swoimi wartościami.

Skuteczne sposoby rozwijania asertywności

Pewnego razu, na ostatnim roku studiów psychologicznych w USA przeprowadzono ciekawy eksperyment. Zapytano studentów kto z nich uważa, że ma prawo do istnienia. Oczywiście wszyscy podnieśli ręce w górę. Następnie poproszono o ochotnika. Młody mężczyzna, wyszedł na środek sali, stanął twarzą do grupy, a jego zadaniem było powiedzenie kilka razy na głos zdania: “MAM PRAWO DO ISTNIENIA”. W tym czasie pozostali studenci mieli za zadanie uważnie obserwować jego mimikę, mowę ciała oraz sposób w jaki mówi i zdecydować, czy uwierzyli mówcy, czy też nie. O to samo poproszono jeszcze kilku innych studentów. Za każdym razem efekt był taki sam. We wszystkich przypadkach mówcy nie przekonali słuchaczy do wypowiadanej kwestii. Co więcej z każdym powtórzeniem mówca też wierzył w swoje słowa coraz mniej. Pod koniec ćwiczenia jeden ze słuchaczy powiedział wykładowcy, że to nie było sprawiedliwe doświadczenie, ponieważ nie mieli dostatecznie dużo czasu na przygotowanie. Wtedy wykładowca poprosił ostatnią osobę, która stała na scenie, aby tym razem powiedziała na głos “2+2=4”. Następnie zapytał wszystkich na sali, czy tym razem mu uwierzyli. Wszyscy zgodnie odpowiedzieli, że tym razem tak.

A jak to jest w Twoim wypadku?

Każdego dnia zanim rozpoczniesz dzień wykonaj metodę “ODBICIA W LUSTRZE”. Podejdź do lustra, spójrz sobie głęboko w oczy i powtórz kilka razy “MAM PRAWO DO ISTNIENIA”. Obserwuj jakie pojawią się emocje, jak będzie zachowywać się twoje ciało i mimika. Czy uwierzyłeś sobie? Czy rzeczywiście czujesz, że jest tak jak mówisz? Wykonuj to ćwiczenie codziennie, do momentu, w którym całą sobą poczujesz, że jest to prawdziwe.

3 szybkie zasady bycia asertywnym

1. Zawsze stawiaj jasne i stanowcze prośby czy żądania np.: “czy mógłbyś odebrać dla mnie książkę z księgarni w drodze do domu”?
2. Stań się dobrym słuchaczem, dzięki czemu dowiesz się czego pragnie druga osoba i czy jest to zgodne z Tobą.
3. Zawsze stawiaj na win-win. Staraj się wypracowywać i szukać sposobów na osiągnięcie takich efektów, gdzie obie osoby będą czuły się szczęśliwe. Asertywność nie polega na narzucaniu innym swojej woli, tylko na zachowaniu zdrowej równowagi.

Co powiedzieć, żeby być asertywnym i nikogo nie urazić

Kiedy czujesz, że coś nie jest dla Ciebie odpowiednie powiedz:

• Nie czuję się z tym dobrze / Jest mi z tym niewygodnie.
• Ok, daj mi możliwość zastanowienia się nad tym
• Bardzo dziękuję, ale nie (lub – ale nie skorzystam)
• Musze się poradzić, dam Ci znać
• Muszę zapytać kogoś o radę, dam Ci odpowiedź jutro
• Nie popieram tego
• Nie akceptuje tego, kiedy Ty…. proszę przestań natychmiast!
• Nie, nie zgadzam się na…

Podstawowe zasady bycia asertywnym

Zapamiętaj, że:

• Jesteś na równi z innymi, na tych samych zasadach, prawach, które każdy z nas posiada,
• masz prawo próbować, popełniać błędy, uczyć się i stawać się lepszą,
• masz prawo do własnych myśli, wyrażaniu swoich opinii, własnych wyborów i podejmowania decyzji najlepszych dla Ciebie,
• jesteś odpowiedzialna za to, jak reagujesz na inne osoby,
• masz prawo powiedzieć “nie” i “tak” kiedy uznasz to za właściwe,
• nie potrzebujesz pozwolenia, aby zrobić to co jest w Twoim najlepszym interesie
• świat się nie skończy, jeżeli się z kimś nie zgodzisz. “Zgadzanie się” nie jest konieczne, ale jest możliwe.

Ćwiczenie dla Ciebie

Dokończ proszę poniższe zdania:

Asertywność oznacza dla mnie …………………………………………………..

Gdybym dzisiaj była o 10% bardziej asertywna, to…………………………………..

Kiedy tłumię moje myśli, pragnienia oraz opinie, to odczuwam………………………..

Gdy ignoruję swoje największe pragnienia czuję się……………………………………………

Kiedy przemilczę to czego chcę naprawdę, to…………………………………………………..

Gdybym potrafiła mówić “nie” kiedy chcę powiedzieć “nie’ i potrafiła powiedzieć “tak” gdy chcę powiedzieć tak, to…………………………………………………………………………

Gdyby ktoś przed laty mi powiedział, że moje pragnienia są ważne, to dzisiaj ……………

Gdybym miała odwagę traktować swoje pragnienia jako priorytety, to………………..

Jeżeli nie będę się bała prosić o to czego chcę, to………………………………………..

Jeżeli pozwolę ludziom usłyszeć co mi w duszy gra, to…………………

Jeżeli pozwolę sobie usłyszeć co mi w duszy gra, to ……………………………

Gdybym mogła dzisiaj o 10% bardziej wyrazić prawdziwą siebie, to………………….

Gdy ukrywam, kim naprawdę jestem, co czuje i myślę, to ……………………………………

Jeżeli zdecyduję się żyć pełniej, to………………………………………………………

Po dokończeniu wszystkich zdań poznasz siebie troszkę bardziej, dowiesz się również na jakim poziomie jest dzisiaj Twoja asertywność. Dowiesz się co Cię ogranicza, tłumi i sprawia, że nie Jesteś tym, kim pragniesz być. Zobaczysz nad czym warto popracować i jaką część siebie warto wzmocnić.

Asertywność to ćwiczenia i praktyka. Żeby cokolwiek wzmocnić w życiu jest potrzebne Twoje zaangażowanie i wytrwałość oraz postanowienie, że staniesz się jeszcze lepszym człowiekiem. Gdy Ty będziesz silniejsza inne osoby wokół Ciebie również staną się silniejsze. Zachęcam do pracy nad sobą, a doświadczysz magii zmian w swoim życiu.

Dziękuję i trzymam za Ciebie kciuki. Pamiętaj masz prawo do istnienia!

Beata Gogulska

Optymista Roku 2016, Osobowość Roku 2016 i Twórca Luksusu 2016, Coach, Trener oraz Prezes Zarządu QuantumLive sp. z o.o. Pomaga ludziom obudzić ich pewność siebie, dzięki czemu mogą cieszyć się pełnią życia i realizować swój potencjał.

Więcej na BeataGogulska.pl

Agnieszka Czerwińska: Bez skalpela naprawiam wszystko co zepsuła otyłość. Doskonale zdaję sobie sprawę, że rozstępy pozostaną i już dawno pogodziłam się z faktem, że mój brzuch pod tym względem nie ulegnie poprawie. To, na co mogę mieć wpływ to wiotkość skóry i muskulatura. Stąd też wszystkie partie ciała, gdzie nadmiar skóry był zauważalny, wypełniam mięśniami. Również jeśli chodzi o zdrowie, treningi mają dla mnie zbawienny wpływ. Wzmocniony gorset mięśniowy uwolnił mnie od bólu części lędźwiowej kręgosłupa. Nie odczuwam dyskomfortu związanego z obciążonymi stawami.

Jaka jest Twoja wymarzona sylwetka?

Największym i zarazem osobistym moim celem jest osiągnięcie sylwetki „fit”. Nie wchodzę na wagę, widzę po obwodach, że ciało się zmienia. Tuż po schudnięciu moja skóra wyglądała trochę jak rodzynek. Bałam się, że tak pozostanie, jednak z każdym treningiem jest coraz lepiej. Skóra jest ujędrniona, mięśnie się uwidaczniają i mogę już bez żadnej bariery psychicznej patrzeć na siebie w lustrze. Nie mam cellulitu, co kiedyś byłoby nie do pomyślenia! Zniknęły tzw. „firaneczki” z wewnętrznej strony ramion i ud. To mnie motywuje do jeszcze cięższej pracy. Oglądając zdjęcia metamorfoz osób, które w podobny sposób zrzuciły zbędny balast kilogramowy, wiem, że jeszcze długa droga przede mną. Jednak progres jaki przez prawie rok dokonał się na moim ciele (i w psychice rzecz jasna również, co trzeba podkreślić) jest niewyobrażalnym krokiem siedmiomilowym.

Na czym zatem polegają Twoje treningi? Jaka jest ich specyfika?

Z Patrycją wykonuję treningi dzielone, od czasu do czasu łącząc partie w superserie lub serie łączone. Zakładamy stałą progresję ciężaru na kolejne serie lub kolejne treningi danych partii. Dodatkowo treningi też zawierają pewne tzw. priorytety treningowe. Przykładowo mięśnie pleców i tył barku jest szczególnie poddawany eksploatacji w celu wyprostowania sylwetki. Przerwy miedzy seriami w zależności od treningu są dłuższe lub krótsze. Z Patrycją zaczynamy zawsze od ćwiczeń złożonych, kończąc na izolowanych. Wybrała dla mnie właśnie taki trening, gdyż pozwala on na rozgrzanie wszystkich mięśni, a potem stopniowo dopracowywane są konkretne elementy sylwetki. Dodatkowo jest mało kontuzjogenny ze względu na precyzję wykonywanych ćwiczeń. W połączeniu z dietą i np. treningiem cardio/interwał, pozwala na najlepszą redukcję tkanki tłuszczowej, jednocześnie zachowując masę mięśniową.

Treningi, które wykonuję z Przemkiem należą znowu do tych z tytułu „krew, pot i łzy”. (śmiech) Podobnie jak u Patrycji jest stała progresja ciężaru. Priorytetem treningowym z tym instruktorem są nogi, pośladki i brzuch. Zwiększamy objętość i gęstość mięśnia, co w przypadku pośladków jest bardzo zauważalne. Nie robimy typowej masy, ale ćwiczymy dość sporą liczbę powtórzeń przy jak największym ciężarze. Pracujemy nad zmianą wizualną tej partii ciała, która dla kobiet, nie ma co ukrywać, jest najważniejsza.

Oboje instruktorzy zwracają szczególną uwagę na technikę wykonywanych ćwiczeń.

Opowiedz proszę czytelnikom więcej o Twoich wspaniałych trenerach.

Uważam, że nie mogłam trafić na lepszych instruktorów!

Patrycja Polak to instruktorka kulturystyki, była anorektyczka, która stoczyła ciężką walkę o wyjście z tak poważnej choroby. Prywatnie – moja przyjaciółka. Chyba nikt nie potrafi bardziej zrozumieć człowieka niż osoba, która zna od podszewki problem zaburzenia odżywiania, a dodatkowo wie, iż od czasu do czasu demony przeszłości potrafią dać o sobie znać. Pati prowadzi wielu podopiecznych, a efekty ich pracy są spektakularne!

Przemek Walaszczyk – instruktor kulturystyki i fitness z dwunastoletnim stażem. Tam, gdzie Przemek prowadzi zajęcia fitness, sale pękają w szwach! Będąc dzieckiem borykał się z otyłością i dzięki ciężkiej pracy i samozaparciu doszedł na szczyt, a jego nazwisko w krakowskiej branży fitness jest bardzo rozpoznawalne.

Muszę tutaj nadmienić jedną bardzo ważną kwestię – oboje instruktorzy poświęcają swój czas dla mnie zupełnie za darmo! Zawsze to podkreślam, że nie wszystko przelicza się na pieniądze, czasami wystarcza podobna przeszłość plus pasja i chęć pomocy drugiej osobie. Dlatego jestem bardzo wdzięczna za ich pomoc i dziękuję obojgu z całego serca!

Patrycja Polak: Mam w głowie obraz Agnieszki jako proporcjonalnej fitness babki. Dodatkowo zauważając, że ma bardzo dużo siły, mimo swej wątłej budowy, zdecydowałam się wdrożyć trening siłowy. Skupiam się przede wszystkim na poprawieniu wyglądu Agnieszki, ale zachowując maksymalne bezpieczeństwo dla wszystkich elementów aparatu ruchu. Ćwiczenia są dobrane tak, by nie pogłębiać, a wręcz hamować zmiany patologiczne. Dodatkowym elementem, na który zwracam uwagę jest praca układu oddechowego i mięśnie „core” (stad ćwiczenia na bosu, na jednej nodze, itp.). Można przyjąć, że jest to lekko zmodyfikowana kulturystyka wzbogacona o elementy z innych stylów treningowych dla zachowania elastyczności i stabilności mięśni stawów, a także ścięgien, więzadeł, itp.

Przemek Walaszczyk: Zwracam uwagę na technikę i efektywność danego zestawu. Chcemy osiągnąć cel szybko, ale bez kontuzji. Każdy błąd planu można w dowolnym momencie naprawić, zmieniając go lub poprawiając aspekty jego wykonywania.

Agnieszko, jak teraz postrzegasz siebie i co się zmieniło? Co możesz powiedzieć o treningach z perspektywy osoby, która ważyła kiedyś 120 kilogramów?

Zmienia się wszystko. Czuję, że żyję! Kiedyś zalana tłuszczem, dzisiaj dostrzegam swoje mięśnie. Dawniej zadyszka przy najmniejszym ruchu, dzisiaj siła i witalność. Więcej pewności siebie, większa radość i chęć życia. Nie wyobrażalne było dla mnie – osoby, która kiedyś przez całą podstawówkę i liceum „grzała ławkę” na szkolnym w-fie, że uzależnię się od sportu, siłowni i będę w niej spędzała pięć dni w tygodniu! To już uzależnienie, takie jak kiedyś od jedzenia. Pokonywać swoje słabości, cieszyć się z progresu i widzieć zmiany na ciele, to cudowne uczucie! Polecam i gorąco namawiam każdego, aby zrobić coś wreszcie dla siebie. Bo tylko człowiek, który kocha siebie, chce dla swojego zdrowia jak najlepiej.

Rozmawiała Agnieszka Słodyczka
Fot. Marcin Cieciora

Ćwiczenia mięśni dna miednicy nie od początku będziemy wykonywać dobrze. Czasami próbując je aktywować spinamy uda, brzuch, a także twarz. To powinno być dla nas znakiem, że coś robimy nie tak jak powinniśmy. Warto jednak poświęcić trochę czasu na domową gimnastykę. Wspomniane mięśnie najlepiej kurczą się wtedy, gdy jesteśmy rozluźnieni. W początkowej fazie nauki, koncentrujemy się zatem na wykonywaniu skurczu w trakcie spokojnego wydechu. To istotny element całych ćwiczeń. Z czasem można jednak stosować różne kombinacje i możliwie jak najbardziej wydłużać czas skurczu, a także jego siłę. Podczas jednego wydechu można próbować również wykonać kilka skurczy.

Przykładowe ćwiczenie:

- Pozycja wyjściowa: leżenie na plecach na kocu lub macie.
- Ręce wzdłuż tułowia, stopy leżą na podłodze rozstawione na szerokość bioder. Nogi lekko ugnij w kolanach. Podłóż wzdłuż kolana zwinięty w rulon ręcznik lub koc. Nie dociskaj całkowicie odcinka lędźwiowego kręgosłupa do podłoża tylko staraj się zachować bardzo delikatny odstęp (miednica w pozycji neutralnej). Zauważ, że w tej pozycji mięśnie dna miednicy – określające bardzo schematycznie, ułożone są prostopadle do podłoża.
- Robiąc wydech napinamy mięśnie dna miednicy, podciągając jednocześnie do góry w stronę pępka i do wewnątrz, napięcie utrzymujemy 5 sek.
- W czasie wykonywania wszystkich ćwiczeń, dla kontroli, połóż prawą dłoń nad kością łonową, a lewa przyłóż do lewego pośladka. Pośladki powinny być rozluźnione, a pod prawą dłonią (na podbrzuszu) powinnaś wyczuć lekkie napięcie.

Źródło: Rolinger PR

Pokoje logicznych zagadek osadzone w intrygującej fabule zostały stworzone na wzór popularnych gier komputerowych, w których celem jest wyjście z zamkniętego pomieszczenia. Celem uczestników jest znalezienie obiektów i rozwiązanie szyfrów, które pomogą wyjść z pokoju. Każdy przedmiot w pokoju może mieć znaczenie, ale niektóre są tylko po to by zmylić graczy. To emocjonująca gra łącząca sprawność fizyczną, inteligencję, błyskotliwość i logiczne myślenie.

Kolejnym ćwiczeniem dobrym dla naszego mózgu może być np. lustrzany labirynt. W jego pokonaniu nie pomagają nam zarówno wspomniane lustra jak i dodatkowe oświetlenie czy iluzje optyczne, przez które przestrzeń wydaje nam się być niczym nieograniczona i… nie do pokonania. Zadanie jest proste – trzeba się wydostać z tego miejsca! W niemal zupełnej ciemności oświetlonej jedynie kolorowymi światłami, w krętych korytarzach, ślepych zaułkach bez problemu można zabłądzić. Odpowiednio przygotowana muzyka potęguje efekt dezorientacji. Aby znaleźć wyjście z lustrzanego labiryntu naprawdę należy wykazać się kreatywnością i pomysłowością.

Dobrą gimnastykę dla umysłu mogą być również gry karciane. Niezawodny w tej kwestii jest m.in. brydż. Nie zawsze trzeba teraz w nią grac w tej tradycyjnej formie – z talią kart w ręku. Równie dobrze można grać z innymi…przed ekranem komputera. Naszymi przeciwnikami będą wtedy osoby znajdujące się na różnym poziomie zaawansowania z różnych stron świata, a to również może wpłynąć na nasz rozwój. Trzeba jednak pamiętać, że jest to gra, która uzależnia.

Źródło: Innovation PR

CIZE it up!

CIZE to jego autorski program, którego motto brzmi: „The end of exercise”… CIZE to seria płyt DVD, na których Shaun wraz ze swoją ekipą prezentuje taneczne treningi. Trudność z każdą płytą wzrasta, a Shaun niezmiennie przekonuje, że już niebawem zaczniesz tańczyć jak profesjonalny tancerz z teledysków gwiazd POP.

- Ćwiczenia to coś, co musicie robić, CIZE to coś, co będziecie chcieli robić – podkreśla Shaun w jednym z wielu filmików promujących jego autorski trening. – Obiecuję, że dzięki CIZE stracisz na wadze! – przekonuje Shaun T. – Każdy krok jest dokładnie wytłumaczony, podczas tańca będziesz się bawić tak dobrze, że nie zauważysz, że wylewasz z siebie siódme poty i spalasz setki kalorii!

Patrząc na tysiące wideo-opinii w sieci, gdzie zupełnie „normalnie” wyglądający ludzie tańczą niczym profesjonaliści, jeszcze się przy tym uśmiechając, trudno nie uwierzyć w „magiczną” moc CIZE i hasło, że pora skończyć ćwiczyć.

Pojedynczy trening z CIZE trwa od 30 do 52 minut. Treningi mają różne stopnie trudności. CIZE jest polecany osobom początkującym oraz starszym, które lubią muzykę POP.

Dla bardziej zaawansowanych Shaun T wymyślił interwałowy trening INSANITY (szczegóły w kolejnym akapicie).
Program jest przygotowany na 4 tygodnie, ale zaraz po jego zakończeniu można go powtórzyć i nadal uzyskiwać korzystne rezultaty. Muzyka, do której tańczą adepci CIZE to przede wszystkim nowoczesny POP, który osobiście wybiera Shaun T.

Każdy z 3 zestawów DVD zawiera po 2 płyty.

Zestaw nr 1

* Crazy 8s – to 35 minutowy trening, pod koniec, którego ćwiczący ma umieć zatańczyć numer „Hand in the air”(Timbaland).
** You got this – na końcu tej płyty ćwiczący ma umieć zatańczyć numer „Treasuer” Bruno Marsa.

Zestaw nr 2

*Full out – tu poziom jest trudniejszy, na koniec tej płyty uczestnik tańczy pełną choreografię do utworu „Destiny’s Child” – Lose my breath.
**In the pocket – płyta nr 4 to osiągnięcie kolejnego levelu trudności; na koncie uczestnik programu tańczy choreografię do piosenki Ariany Grande – Problem.

Zestaw nr 3

* Go for it – rutyna „Pass the dutch’ (Missy Elliot).
**Livin’ in the 8′s – specjalne, finałowe DVD, pełne tańca i emocji, w którym na końcu uczestnicy tańczą do „Chandelier” w wykonaniu Sia.
– Tańcz tak, jak wtedy kiedy nikt cię nie widzi! – namawia Shaun T.

Program CIZE nie jest dostępny w regularnej sprzedaży w Polsce. Można znaleźć go m.in. w Amazon.com.

INSANITY

Program zadebiutował na rynku w 2009 roku i nie tylko zmienił oblicze rynku fitnessowych DVD, ale także wywindował Shauna T do zdecydowanie wyższej ligi trenerów personalnych.

„Insanity” zyskał nawet szacunek profesjonalnych sportowców i atletów.
Trening trwa dokładnie 63 dni i jest podzielony na 2 etapy. Podczas pierwszych 4 tygodni organizm przyzwyczaja się do intensywnego wysiłku i wykonywania ćwiczeń, z którymi większość osób mogła nie mieć wcześniej do czynienia. Ćwiczenia rozłożone są na każdy dzień i trwają ok. 35-45 minut. Piaty tydzień to „rest week”, podczas którego odpoczywamy, a mięśnie się regenerują. 6-9 tydzień to prawdziwy wycisk dla ciała. Intensywność ćwiczeń rośnie, a trening wydłuża się do godziny zegarowej.
W sieci można spotkać różne opinie na temat pierwotnego treningu „Insanity” (nowszą wersją jest „Insanity Max: 30″), ale wspólnym mianownikiem jest określenie „rzeź”…

Jak mawia Shaun: „You are insane not to try Insanity!”

Shaun T – coach ciała i ducha

Shaun T urodził się 2 maja 1978 roku w New Jersey. Karierę rozpoczął jako specjalista od zdrowego stylu życia i fitnessu. Pracował jako trener osobisty w kilku sieciach siłowni. Zaczął tańczyć w wieku 21 lat, na studiach. Realizował się także jako instruktor aerobiku. Po ukończeniu Rowan University, przeprowadził się do Los Angeles, gdzie pracował jako choreograf, tancerz i trener. Jego pierwsza praca na planie teledysku była dla… Mariah Carey.

Jego kariera nabrała tempa, kiedy przedstawiciele firmy Beachbody poprosili go o przesłanie demo treningu. Kooperacja doprowadziła do wypuszczenia na rynek w 2009 roku treningu interwałowego „Insanity”. Trening zyskał opinię najtrudniejszego tego typu treningu, który jest rozprowadzany na rynku.

Shaun T ma na koncie m.in. 3 wersje treningu Insanity, a także programy Focus T25, Rockin’ Body, Hip Hop Abs czy obszernie opisany wyżej CIZE.

Shaun T jest gejem. W 2012 roku wziął ślub w Nowym Jorku ze swoim partnerem Scottem Blokkerem.

Z zewnątrz może wydawać się, że życie tego trenera, motywatora i coraz częściej gwiazdy rozrywki to bajka… Tak jest w istocie! Ale nic nie przyszło mu bez wysiłku.

Droga do sukcesu

Ciężka praca, wytrwałość i wiara w siebie (do czego zachęca swoich podopiecznych) zaprowadziły go do miejsca, w którym jest teraz.

Od pewnego czasu realizuje się jako mówca-coach świadcząc usługi dla komercyjnych firm, motywując ich pracowników.

Jest gwiazdą rozrywki, która na stałe wpisała się w świat show biznesu w USA. Gości w telewizjach śniadaniowych, był na kanapie u Oprah Winfrey, coraz częściej realizuje się jako host rozmaitych wydarzeń rozrywkowych.

Odbiorcami jego treningów są osoby pomiędzy 25 a 45 rokiem życia, w stosunku 60 proc. kobiet i 40 proc. mężczyzn.

Zwłaszcza liczba mężczyzn, dla których Shaun T jest autorytetem może pozytywnie zaskakiwać.

Z każdym programem, który wypuszcza na DVD stara się obalić jakiś mit. Z CIZE było to, że trzeba mieć wrodzone poczucie rytmu, żeby tańczyć. Z kolei z „Insanity MAX: 30″, że w 30 minut można wykonać taki interwał, o jaki się człowiek nigdy nie podejrzewał.

Shaun regularnie gości na okładkach magazynów fitnessowych i tych o zdrowym stylu życia: „Men’s Health”, „Muscle and Performance”, ‘Fitfigures”, „Experience life”.

Od 2009 roku sprzedał płyty DVD o wartości 350 mln dolarów! Wzorem innych gwiazd rozrywki wypuścił na rynek własną linię ubrań sportowych z hasłami motywacyjnymi, a także wziął się za nagrywanie muzyki. Jego firma zaczęła też świadczyć usługi cateringu dietetycznego, gdyż fani chcieli jeść tak, jak on i to, co on. Shaun T potrafi zmonetyzować swój sukces na wielu polach. Program CIZE od 2015 roku uczynił z niego gwiazdę domowych salonów wielu Amerykanów. Jego amerykański FIT sen trwa!

Anna Chodacka