EksMagazyn - ekskluzywny magazyn dla kobiet: seks, mężczyźni, design, zdrowie, uroda, moda, imprezy, kino, recenzje, wywiady » historia mody

PRL i bikiniarze

Ela Makos — Wed, 13 Jan 2016 06:00:36 +0000

W Krakowie byli „dżolerzy” od angielskiego słowa jolly – zabawny. Takim krakowskim dżokerem był 16 letni Roman Polański. W autobiografii tak wspominał ten czas: „Nade wszystko liczyło się obuwie. Za najcenniejsze uchodziły buty bez naszywanych nosków. Najpopularniejszym materiałem była czarna skóra, ale wyżej stawiano niebieski zamsz. Noszono wąskie spodnie, a długie wełniane marynarki musiały mieć watowane ramiona. Kołnierzyk koszuli miał być jak najszerzej rozwarty. Obowiązywał jaskrawy krawat, związany w wielki węzeł. Sam byłem szczególnie dumny z żółto-wiśniowego amerykańskiego krawata, w kształcie karpia – superszerokiego, ze stylizowaną różą w środku…”

Agnieszka Jelonkiewicz
Konsultantka wizerunku, historyk sztuki, ekspert z dress code’u. Jedna z bohaterek książki „Sukces jest kobietą! Piękna twarz biznesu”. Szkoli Zarząd i naczelne kierownictwo firm z profesjonalnej autoprezentacji i etykiety w biznesie. Przygotowuje wizerunek medialny ekspertów i rzeczników prasowych. Prowadzi zajęcia dydaktyczne dla młodzieży i grona pedagogicznego. Akademia Stylu Agnieszki Jelonkiewicz www.twoj-wizerunek.com FB Akademia Stylu Agnieszki Jelonkiewicz: www.facebook.com/AkademiaStyluAgnieszkiJelonkiewicz

Moda w Polsce Ludowej, cz. III

Ela Prochowicz — Thu, 27 Aug 2015 15:00:30 +0000

Takim odeszłym w przeszłość światem była Polska międzywojenna. I to właśnie do niej odwoływała się estetyka – wspominanego już wcześniej – Kabaretu Starszych Panów, czy aktorów, reżyserów, kompozytorów, którzy w tamtych realiach się wychowali. Jeremi Przybora i Jerzy Wasowski tęskniąc za urodą przedwojennej rzeczywistości występowali w kabarecie w żakietach, czyli w marynarkach z zaokrąglonymi połami i dłuższym tyłem zwanym jaskółką. Do żakietu zakładało się spodnie w czarno-szary prążek, kamizelkę, a do tego białe getry z czarnymi półbutami, cylinder, laseczkę i obowiązkowy kwiat w butonierce.
Maria Wasowska tak tłumaczyła wizerunek Starszych Panów: „to była tęsknota za minionym światem. Jerzy bardzo tęsknił do tego świata, który zniknął. Nie czuł się zbyt dobrze w obecnym. Przybora i Wasowski na tamtym, minionym świecie się znali, oni go czuli. W nim się przecież wychowali.”5

Oczywiście byli i tacy, którzy krytykowali „zbyt archaiczny” strój Starszych Panów. Oni zaś odpowiadali: „To jakieś nieporozumienie. Jesteśmy ubrani jak najbardziej współcześnie i bardzo wytwornie. To nie żaden strój z myszką. To po prostu wytworny strój eleganckiego świata.”6
Jednak w przeciwieństwie do Tyrmanda – o którym będzie jeszcze mowa – Starsi Panowie byli kreacją jedynie medialną. I to był ich sposób na uzewnętrznienie tęsknoty za przeszłością utraconą.

5 Dariusz Michalski, Starszy Pan A. Opowieść o Jerzym Wasowskim, Iskry, Warszawa 2005.

6 ibidem

Agnieszka Jelonkiewicz
konsultantka wizerunku, historyk sztuki, ekspert z dress code’u. Szkoli Zarząd i naczelne kierownictwo firm z profesjonalnej autoprezentacji i etykiety w biznesie. Jedna z bohaterek książki „Sukces jest kobietą! Piękna twarz biznesu”. Przygotowuje wizerunek medialny ekspertów i rzeczników prasowych.
Prowadzi zajęcia dydaktyczne dla młodzieży i grona pedagogicznego.

Akademia Stylu Agnieszki Jelonkiewicz

FB Akademia Stylu Agnieszki Jelonkiewicz

Moda w Polsce Ludowej. Cz. II

Redakcja — Mon, 27 Jul 2015 12:00:34 +0000

Wszystko po to, by ten przymus zanegować, choćby na niewielką skalę – ale jednak. Co by nie powiedzieć o historii PRL-u, był to jednak ustrój zachęcający do indywidualizmu poprzez to, że go nie tolerował. Bunt wobec rzeczywistości dokonywał się w kręgach artystyczno-literackich oraz wśród młodzieży, która zawsze była bacznym obserwatorem zmian i bezbłędnie interpretowała nastroje społeczne.
Próba ujednolicenia społeczeństwa, w oparciu o sowieckie wzorce, naturalnie spowodowała atrakcyjność wszystkiego, co docierało do Polski „z zewnątrz” – czyli z Europy Zachodniej i Stanów Zjednoczonych. A docierało do nas w paczkach i było rozchwytywane w drugim obiegu na bazarach. W Warszawie był to słynny Bazar Różyckiego. W ten sposób można było się zaopatrzyć w odzież o innym fasonie płaszcza, innym kolorze marynarki, czy skarpet, w oryginalne dodatki i stworzyć wizerunek przeczący sztampie. I tak właśnie kontestował szarą rzeczywistość Leopold Tyrmand, Czesław Niemen, czy Kalina Jędrusik. Przy czym ta ostatnia występowała też „przeciw socjalistycznej moralności”.
A wśród młodzieży były także manifestacje zbiorowe: kolorowych bikiniarzy, długowłosych hipisów, czy nastroszonych punków.

Agnieszka Jelonkiewicz – konsultantka wizerunku, historyk sztuki, ekspert z dress code’u. Jedna z bohaterek książki „Sukces jest kobietą! Piękna twarz biznesu”. Szkoli Zarząd i naczelne kierownictwo firm z profesjonalnej autoprezentacji i etykiety w biznesie.
Przygotowuje wizerunek medialny ekspertów i rzeczników prasowych. Prowadzi zajęcia dydaktyczne dla młodzieży i grona pedagogicznego.
Akademia Stylu Agnieszki Jelonkiewicz
FB Akademia Stylu Agnieszki Jelonkiewicz

Moda w Polsce Ludowej. Cz. I

Redakcja — Mon, 20 Jul 2015 12:00:06 +0000

Na studenckich potańcówkach surowy głos przewodniczącego ZMP ostrzegał przez megafon: Koleżanko w burej bluzeczce! Nie jesteśmy w USA, to nie rumba, to nasza polska, ludowa poleczka.” *
W Polsce nową modę lansował komunizm w oparciu o sowieckie wzory i siermiężną produkcję krajową. W trakcie pochodów pierwszo-majowych można było zobaczyć identycznie ubraną młodzież, mysie ogonki związane z tyłu głowy i twarze „o rumianych, zdrowych, jakby tartą cegłą pielęgnowanych cerach.” Makijaż był zbyteczny.
Elegancki strój był nie tylko źle widziany ale i niebezpieczny. Ciekawym zjawiskiem na tym tle był wizerunek Kabaretu Starszych Panów. W październiku 1958 roku, gdy odbyła się premiera Kabaretu, Jerzy Wasowski i Jeremi Przybora tłumaczyli: „nawiązywaliśmy do czasów i środowisk, z których obaj się wywodziliśmy, do przedwojennego sposobu bycia i obyczajowości tamtego czasu.” **Dzięki nim gomułkowska Polska stała się trochę innym krajem.

*Olczak-Ronikier Joanna, Piwnica pod Baranami, czyli koncert ambitnych samouków, Wydawnictwo Tenten, Warszawa 1997; za: Piotr Szarota, Od skarpetek Tyrmanda do krawata Leppera, s.37, Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne, Warszawa 2008

** Dziewoński Roman, Kabaretu Starszych Panów zespół w zespół, Prószyński i S-ka, Warszawa 2001, za: Piotr Szarota, Od skarpetek Tyrmanda do krawata Leppera, s. 34, Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne, Warszawa 2008

Agnieszka Jelonkiewicz
konsultantka wizerunku, historyk sztuki, ekspert z dress code’u. Jedna z bohaterek książki „Sukces jest kobietą! Piękna twarz biznesu”. Szkoli Zarząd i naczelne kierownictwo firm z profesjonalnej autoprezentacji i etykiety w biznesie. Przygotowuje wizerunek medialny ekspertów i rzeczników prasowych. Prowadzi zajęcia dydaktyczne dla młodzieży i grona pedagogicznego.
Akademia Stylu Agnieszki Jelonkiewicz
FB Akademia Stylu Agnieszki Jelonkiewicz

Moda w powojennej w Polsce

Ela Prochowicz — Tue, 14 Jul 2015 14:00:52 +0000

Komunizm oferował nowy ideał kobiecego piękna, który do dziś można zobaczyć w postaci rzeźb na fasadzie Pałacu Kultury w Warszawie. Przedstawione tam kobiety muskulaturą dorównują mężczyznom i zapewne mają taką samą krzepę. I zapewne z łatwością pokonałaby każdego z mężczyzn we współzawodnictwie w pracy.
Kobiety zostały zaangażowane do pracy z przyczyn ekonomicznych, ale tłumaczono ten fakt ideą równouprawnienia. A trudno sobie wyobrazić kobietę traktorzystkę lub trzymającą kielnię murarską w kapeluszu lub w powiewnej sukience w grochy…
W powszechne użycie weszła więc chustka na głowę, waciak i fartuch. Leopold Tyrmand w „Dzienniku” tak wspomina spotkanie w sklepie dwóch warszawskich murarek: „Na ich twarzach i w postaciach osadzało się coś pierwotnego, jakiś nawrót do prehistorii. Tak musiała wyglądać kiedyś kobieta jaskiniowa (…), umalowane usta, trzymany w ustach papieros, ohydny, brudny waciak (…). Nie wierzę, aby stojąca przy mnie murarka po przyjściu do domu, umyciu się i włożeniu ładnej sukienki wracała do kobiecości.”
Jak więc radziły sobie kobiety w szarej rzeczywistości Polski Ludowej? Zapraszam na kolejne odcinki cyklu historii mody.

*Tyrmand Leopold, Dziennik 1954, Res Publica, Warszawa 1989, za: Piotr Szarota, Od skarpetek Tyrmanda do krawata Leppera, s.40, Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne, Warszawa 2008

Moda damska w latach 50. Cz. III

Ela Prochowicz — Wed, 17 Jun 2015 13:03:50 +0000

Niezwykle popularna stała się sylwetka krągła o zarysie klepsydry: pełny biust podkreślony spiczastym kształtem stanika, wąska talia i krągłe biodra. Wielki wpływ na fason bielizny miały ówczesne gwiazdy filmowe. Elizabeth Taylor, która w kremowej bieliźnie w filmie „Kotka na gorącym, blaszanym dachu” wyglądała zjawiskowo. Janet Leigh, która pojawiła się na ekranie w czarnym biustonoszu grając złodziejkę w „Psychozie”, czy Jane Russell która wylansowała stanik bez ramiączek w filmie „Banita”. Co ciekawe kontrowersje wokół biustu Jane Russell były tak gorące, że film w końcu zdjęto z ekranów…
Lata 50. to także epoka kostiumów kąpielowych noszonych nie tylko podczas pływania, ale też na konkursach piękności, w reklamach i filmach. W tej dekadzie kobiety za przykładem Brigitte Bardot odważyły się po raz pierwszy w historii nosić tak skąpy i skandaliczny kostium kąpielowy jakim było bikini…

Agnieszka Jelonkiewicz,
konsultantka wizerunku, historyk sztuki, ekspert z dress code’u. Jedna z bohaterek książki „Sukces jest kobietą! Piękna twarz biznesu”. Szkoli Zarząd i naczelne kierownictwo firm z profesjonalnej autoprezentacji i etykiety w biznesie. Przygotowuje wizerunek medialny ekspertów i rzeczników prasowych. Prowadzi zajęcia dydaktyczne dla młodzieży i grona pedagogicznego.
Akademia Stylu Agnieszki Jelonkiewicz
FB Akademia Stylu Agnieszki Jelonkiewicz

Moda damska w latach 40. Cz. II

Redakcja — Mon, 18 May 2015 13:00:55 +0000

Argumentowano, że skoro marynarze mają swój tytoń, to dziewczęta mają swoje kosmetyki. Jednak jakość kosmetyków była słaba. Barki alkoholu oznaczały, że więcej było perfum, mniej wody kolońskiej. Niedostateczna ilość tłuszczu i olejków oraz całkowity brak gliceryny powodowały, że kosmetyki były pozbawione środków zmiękczających. Lakier do paznokci wyrabiano używając resztek emulsji do produkcji taśm filmowych, zastępując nią nitrocelulozę. Jednak, mimo tych trudności, firmy kosmetyczne intensywnie propagowały reklamy, w których widoczna była kobieta romantyczna (!), pracująca na potrzeby armii i wyglądająca wspaniale. Znane są również, w tym czasie, przykłady przedsiębiorczości i innowacyjności. Na przykład Max Factor junior, syn Maxa Factora (pochodzącego z Polski!), przejął firmę po ojcu i od 1941 roku zaczął produkować specjalne szminki do kamuflażu. W czasie wojny na Pacyfiku dostarczał je amerykańskim żołnierzom. Szminki były tak reklamowane: „szminki w sześciu ślicznych odcieniach, pasujących do kolorów mundurów”.
A jak radziły sobie kobiety? Zaadaptowały „męskie” pomadki Maxa Factora, z powodu braku dezodorantów używały talku. Z powodu braku pończoch, malowały sobie nogi domowym sposobem – brunatną zaprawą do sosów lub herbatą. Albo malując sobie tylko czarną kreskę na gołych nogach, która… imitowała szew w pończochach. W Anglii, kobiety umawiały się nawet na zabieg malowania nóg wykonywany w domach towarowych. Jego wykończenie również stanowiła namalowana czarna kreska imitująca szew na łydce. Tylko szczęśliwe dziewczęta, którym było dane spotkać na swej drodze hojnego żołnierza amerykańskiego, nosiły prawdziwe pończochy.

Agnieszka Jelonkiewicz,
konsultantka wizerunku, historyk sztuki, ekspert z dress code’u. Jedna z bohaterek książki „Sukces jest kobietą! Piękna twarz biznesu”. Szkoli Zarząd i naczelne kierownictwo firm z profesjonalnej autoprezentacji i etykiety w biznesie. Przygotowuje wizerunek medialny ekspertów i rzeczników prasowych. Prowadzi zajęcia dydaktyczne dla młodzieży i grona pedagogicznego.
Akademia Stylu Agnieszki Jelonkiewicz
FB Akademia Stylu Agnieszki Jelonkiewicz

Moda damska w latach 40. Cz. I

Redakcja — Mon, 11 May 2015 14:00:41 +0000

Kobiety nosiły już przecież spodnie i garnitur, który stał się alternatywą damskiego kostiumu, jak również kapelusze i płaszcze typu trencz. Jednak, z chwilą wybuchu II wojny światowej, całe życie zmieniło się. Natychmiast wszystkiego zabrakło, w tym również żywności. Metale, z których robiono biżuterię, zostały zużyte na cele wojenne, do produkcji spadochronów zużyto cały jedwab przeznaczony na pończochy, a haftki i zamki błyskawiczne (nomen omen) błyskawicznie stały się towarem deficytowym.
Nikogo nie zdziwi fakt, że dla mody okres wojny był czasem ponurym. Żeby móc kupić sobie ubranie trzeba było mieć nie tylko pieniądze, ale także kartki. Dlatego każdy przechowywał co miał: stare zasłony, prześcieradła, wyroby wełniane, wszystko co mogło się potem przydać. Wbrew okrutnej rzeczywistości ludzie nie poddawali się. Kobiety nosiły biżuterię z plastyku i celofanu. Głowy ozdabiały turbanami z celofanu, materiałów ze starych ubrań i wszystkiego, co wpadło w ręce. Pozwalało to zachować pozory normalności i miało wielki wpływ na morale.
W prasie powojennej można znaleźć bezcenne wówczas porady i wskazówki dotyczące rozmaitych poprawek i przeróbek służących polepszeniu stanu istniejącej już garderoby. W Polsce „Przekrój” ogłaszał konkurs działu mody na najbardziej pomysłowe przeróbki, które były potem nagradzane i okraszane podpisami typu: „lepszy perkal w garści niż jedwab na dachu”, „wszędzie dobrze, a w sukni z krajowej wełny najlepiej”, „nie drogo, ale chędogo”…

Agnieszka Jelonkiewicz,
konsultantka wizerunku, historyk sztuki, ekspert z dress code’u. Jedna z bohaterek książki „Sukces jest kobietą! Piękna twarz biznesu”. Szkoli Zarząd i naczelne kierownictwo firm z profesjonalnej autoprezentacji i etykiety w biznesie.
Przygotowuje wizerunek medialny ekspertów i rzeczników prasowych. Prowadzi zajęcia dydaktyczne dla młodzieży i grona pedagogicznego.
Akademia Stylu Agnieszki Jelonkiewicz
FB Akademia Stylu Agnieszki Jelonkiewicz

Spodnie w pracy? cz.I

Redakcja — Mon, 23 Mar 2015 13:00:42 +0000

A nie zawsze tak było. Dawniej nie do zaakceptowania był widok kobiety ubranej w spodnie – będące typowo męskim strojem. Nic więc dziwnego, że kobiety walcząc o swoje prawa zawsze ubierały się „po męsku”. W czasie rewolucji francuskiej (1789 r.) protestowały przeciw społecznej i politycznej dyskryminacji ubrane w długie surduty i czapki frygijskie – ówczesny symbol wolności. I chociaż po rewolucji francuskiej moda damska „wróciła na swoje miejsce” nadal było kilka kobiet, które wciąż nosiły się „jak mężczyźni”. Aurore Dudevant, bliżej znana jako George Sand (1804-1876), pisarka kwestionująca podwójną moralność, chodziła w męskich garniturach, sztybletach (butach za kostkę) i paliła fajkę. Elementem prowokacji było też uprawianie przez nią szermierki i chodzenie na strzelnicę. Także słynna aktorka Sarah Bernhard (1884-1923) nosiła męskie stroje. A już w latach 20. XX wieku kostium ze spodniami stał się wręcz uniformem wyzwolonych kobiet – garçonnes. Kostium ze spodnaimi stał się bardzo szybko popularny zarówno wśród kobiet pracujących, jak i niepracujących zawodowo. Zapewne dzięki jego praktyczności i dużej wygodzie w noszeniu. Spodnie jednak nadal budziły kontrowersje. Nosiły je więc tylko najodważniejsze z pań, nawet jeśli słyszały żarty krótkowzrocznych starszych dam mylących tak ubrane kobiety z młodymi chłopcami.
Musiało upłynąć jeszcze trochę czasu, potrzebny był też przykład wielkiej gwiazdy łamiącej tabu, by panie mogły swobodnie sięgnąć po ostatni – do tej pory nie „wyrwany” przez modę – przyczółek męskiej elegancji. Mowa oczywiście o garniturze…

Damski strój biurowy cz.II

Ela Prochowicz — Thu, 26 Feb 2015 11:49:55 +0000

W tym czasie ujawniła swój talent Coco Chanel (1883-1971), o której mówi się, iż śmiałym cięciem nożyczek uśmierciła modę XIX wieku i stworzyła nowoczesną kobietę wieku XX. Niewygodne gorsety krępujące ruch, krynoliny i ogromne kapelusze na których można było niemalże zakładać ogrody odeszły do lamusa. Swoboda ruchów, wygoda i przyjemność stały się naczelną maksymą Chanel. Niemałe w tym znaczenie „wygodnych” materiałów, które Coco zaadoptowała z męskiej szafy do mody damskiej: wełniana flanela, tweed i dżersej. Dżersej uchodził za materiał tani i używano go do tej pory tylko do szycia bielizny i ubrań sportowych. Zastosowanie dżerseju do eleganckich ubrań było jednym z wielu genialnych pomysłów Chanel. Powstały miękkie kostiumy, luźne żakiety i sukienki – idealne do pracy.
Ubrania Chanel dały kobietom nieosiągalną przez wieki (!) swobodę ruchów. Ciasny gorset został zastąpiony przez białą bluzkę z grzecznym kołnierzykiem, zamiast rozłożystych krynolin wkładało się teraz wąską spódnicę. Narodziła się nowoczesna kobieta pracująca: szczupła, w wygodnym kostiumie lub spódnicy, bluzce i żakiecie. Ozdabiała ją skromna biżuteria, mały kapelusik i szykowna, krótka fryzurka. Dotąd kobiety nigdy nie ścinały włosów – stąd krótka fryzura stała się zarówno wyrazem buntu, jak i wyróżnikiem wielu nowoczesnych, młodych kobiet.

Skąd wzięła się moda na pomalowane usta? Kiedy powstały szpilki? Zapraszam na kolejne odcinki historii mody biurowej.

Agnieszka Jelonkiewicz – konsultantka wizerunku, historyk sztuki, ekspert z dress code’u. Jedna z bohaterek książki „Sukces jest kobietą! Piękna twarz biznesu”. Szkoli Zarząd i naczelne kierownictwo firm z profesjonalnej autoprezentacji i etykiety w biznesie. Przygotowuje wizerunek medialny ekspertów i rzeczników prasowych. Prowadzi zajęcia dydaktyczne dla młodzieży i grona pedagogicznego.
Akademia Stylu Agnieszki Jelonkiewicz
FB Akademia Stylu Agnieszki Jelonkiewicz