Termin wabi-sabi wywodzi się z buddyjskiej filozofii i systemów nauczania, prowadzących do akceptacji nietrwałości, przemijania i niedoskonałości. Charakterystycznymi cechami tego nurtu są prostota, asymetria, surowość i intymność.

świecie designu, filozofia ta rozwinęła się niejako w kontrze do perfekcyjnie zaprojektowanych wnętrz, idealnego doboru dodatków oraz tworzenia spójnych, przemyślanych kompozycji aranżacyjnych. Znajduje swoje odzwierciedlenie w rękodziełach, rustykalnych aranżacjach oraz wykorzystywaniu specjalnie stylizowanych, „postarzanych” materiałów wykończeniowych (podobnych do stylu vintage). Wabi-sabi przejawia się zatem w strukturach, fakturach oraz barwach wykorzystywanych produktów.

Znajdź inspirację

Wabi-sabi, choć sam termin wydaje się być dość egzotyczny, znane jest z różnorakich dzieł szeroko rozumianej popkultury. Oglądając filmy, których akcja toczy się w Japonii, możemy podziwiać ascetyczne ogrody (tzw. ogrody Zen), które odzwierciedlają tę filozofię. Także charakterystyczne czarki do herbaty, o nierównej powierzchni, nawiązują do tego światopoglądu. W przypadku wnętrz domów, zalążkiem wabi-sabi mogą być odkryte, ceglane ściany czy wystające gdzieniegdzie ze ścian instalacje.

Wyjątkowy klimat

Myślą przewodnią, towarzyszącą kreowaniu przestrzeni według filozofii wabi-sabi, powinna być „kontrolowana niedoskonałość” oraz skromność formy. Może ona przejawiać się na wiele sposobów i niekoniecznie musi się odnosić do ceny wykorzystywanych materiałów. Przeciwnie, ascetyczny klimat może zostać wprowadzony przy wykorzystaniu wyrafinowanych produktów, tworzonych z materiałów o wysokiej jakości.

Stylizowane meble, specjalnie dobrane farby i tynki, a od niedawna także płytki ceramiczne dają możliwość stworzenia wnętrza z duszą, które doskonale wpisuje się w konwencję wabi-sabi. Okładziny ceramiczne mogą nawiązywać do tego nurtu graficznie, np. imitując dotknięte zębem czasu dywany z charakterystycznymi przetarciami, lub też odwoływać się do niego poprzez zastosowanie niejednorodnej powierzchni (np. imitującej beton lub tynk).

W związku z tym, że wabi-sabi w dużej mierze opiera się również na naturalnych fakturach, wprowadzając ją do przestrzeni warto także rozważyć wykorzystanie postarzanych desek, które doskonale ocieplą wnętrze.

Źródło: 38 PR

Nie ma tu okien, tylko odbiorca, ciemność i prawie 500 projektorów, które tworzą w ciekawie zaaranżowanej przestrzeni nowe światy. Główny hol z delikatnie wyrzeźbionym wzgórzem zamienia się w ukwiecony ogród, rajski wodospad lub las, a obecność w tej przestrzeni widza sprawia, że płynąca po ścianach woda zmienia kierunek.

Interaktywność to jedna z kluczowych zalet sztuki cyfrowej w wydaniu teamLab, którego członkowie regularnie podkreślają, że zacieranie granic między odbiorcą a dziełem to ich cel. Skoro widz staje się płótnem, na którym wyświetlane są obrazy, a do tego swoim ruchem wprawia w ruch elementy projekcji, to sam staje się jednym z takich elementów. Tym samym nie przeszkadzają mu już inni odwiedzający, którzy w tradycyjnym muzeum raczej stanowią przeszkodę w odbiorze sztuki. Tutaj stają się współtwórcami otoczenia i jego fragmentem w jednym.

By ten dziwny, niefizyczny świat działał, stale pracuje tu 520 komputerów, które na bieżąco piszą program poszczególnych projekcji. Stworzone z kwiatów zwierzęta można pogłaskać, a one odwdzięczają się podziękowaniem lub… rozpadają się i tworzą barwny kwiecisty fajerwerk. W innym pomieszczeniu odbiorca zatraca poczucie, gdzie jest podłoga, ściana, a gdzie sufit. W jeszcze innym – te właśnie elementy są rysowane przez światło nad głowami widzów, na oczach których tworzy się ruchoma, niecielesna konstrukcja.

Takiego muzeum jeszcze nie było, ale już jest i szybko wbiło się w coraz bardziej rozrywkowy krajobraz Odaiby. To zbiór dzieł teamLabu z minionych lat oraz zupełnie nowe instalacje, których skład stale jest doskonalony, by zapewnić wyjątkowe przeżycia tak za pierwszym, jak za każdym kolejnym razem.

Źródło: teamLab

Co najbardziej lubisz w kendo?
Obecnie, zarówno w Europie, jak i w Japonii, głównym celem treningu są sukcesy na imprezach sportowych, ze względu na to, że jest to dosyć wymierny efekt wysiłku. Szczęśliwie, w Japonii trafiłem do społeczności kendoków, którzy są przeciwnikami kendo w formie sportu. Przykładają wagę do historii i genezy kendo w takim samym stopniu, jak do samego treningu. Ta mało popularna postawa jest najbliższa ideałom dawnych samurajów. Tym samym najważniejsza jest etykieta, ceremoniał, a ponad wszystko – jakość i ortodoksyjna forma kendo, co jest równoznaczne z nauką technik, tak, aby pozwalały używać prawdziwego miecza, a nie ograniczały do zdobywania punktów bambusowym kijem na zawodach.
Kendo to próba poznania siebie przez szukanie własnych słabości, codzienny ciężki trening i samodyscyplinę. Etykieta uczy szacunku do obecnych w trakcie treningu, ale poza nim również: kształtuje osobowość i buduje pewność siebie, bo uczy, że droga na skróty nie przynosi efektów.

Jak często trenujesz? Jak dbasz o formę?
Trenuję codziennie. Są to zwykle dwa treningi, poranny oraz wieczorny. Oprócz tego właściwa dieta. Wierzę w teorię, że jesteśmy tym, co zjemy. Zdarza mi się również biegać i wspinać się, choć na to rzadko pozwala mi czas.

Regularnie bywasz w Japonii.
Co roku odwiedzam niewielkie miasto Kumagaya, które jest położone około 100 km od Tokyo. Od pierwszego wyjazdu, głównym celem wizyt było dla mnie studiowanie kendo, a także zdawanie egzaminów. Mieszkam u nauczyciela kendo Sensei Horiguchi Hisao, który dba o to, żeby czas był wykorzystany w optymalny sposób. Codziennie uczestniczę w trzech treningach, przed śniadaniem o 5 rano, kolejnym o 9 – w szkole średniej z młodzieżą oraz wieczorem – o 19, z dorosłymi. Wszystko jest wcześniej zaplanowane i przygotowane. Między treningami biorę udział w lekcjach historii kendo. Zwykle dwa dni przeznaczone są na zwiedzanie zabytkowych miejsc, często ważnych z punktu widzenia kendo.

Cały materiał jest do przeczytania w EksMagazynie nr 22, maj-czerwiec 2014

Fot. Ken@Okinawa on Flickr.com

Świat opowiadań Kawakami to wyrafinowany park rozrywki, w którym ssaki i gady, zwierzęta i rośliny, organizmy żywe i substancje nieorganiczne, a także ciała stałe, ciecze i gazy – wszystkie bez wyjątku – mogą swobodnie zamieniać się miejscami, nawzajem przejmować swoje role. To lunapark słów, które wykorzystując swobodną grę wyobraźni, potrafią stworzyć wszelkie odcienie grozy i transu. Świat, w którym można zanurzyć się z graniczącą z przerażeniem rozkoszą.

Uhonorowany najważniejszym w Japonii literackim wyróżnieniem – nagrodą Akutagawy – zbiór opowiadań Kawakami udowadnia, że można śnić na jawie, że nie wszystko da się ogarnąć umysłem – i że czasami nie warto tego robić. Warto natomiast podążyć tropem skojarzeń, zejść w rewiry nieświadomego. Dotrzeć do tych miejsc, w których dopiero konstytuuje się nasza tożsamość – biologiczna, seksualna, psychologiczna.

Źródło: Muzeum Techniki i Sztuki Japońskiej Manggha