Według niemal wszystkich badań polskie dzieci nie spożywają wystarczającej ilości warzyw i owoców, a tyją szybciej niż rówieśnicy w innych krajach. Wg Międzynarodowej Federacji Diabetologicznej do 2035 Polska może być niechlubnym liderem pod względem zagrożenia cukrzycą. A to właśnie przy udziale roczników chodzących dziś do szkoły.

Jeśli dzieci i młodzież nie przywykną do zdrowych posiłków w młodym wieku, najprawdopodobniej w dorosłym życiu będą serwować niezdrowe produkty nie tylko sobie, ale również swoim dzieciom. Jedząc zbyt małe ilości warzyw i owoców, najzwyczajniej nie dostarczymy do organizmu odpowiedniej ilości substancji odżywczych i witamin.

Co znajdziemy w owocach i warzywach?

Wśród wielu składników, w które bogata jest dieta roślinna, należy wymienić:

• witaminy (C, z grupy B, beta-karoten)
• składniki mineralne (potas, magnez, wapń, żelazo)
• cukry (proste, dwucukry, wielocukry)
• błonnik
• barwniki

Składniki te wpływają na prawidłowy rozwój i funkcjonowanie młodego organizmu, dodają mu energii i wzmacniają odporność. Spożywanie warzyw i owoców już od najmłodszych lat może uchronić nas przed otyłością i rozwojem chorób cywilizacyjnych – jak nowotwory, zawał serca czy choroby sercowo-naczyniowe.

Od 6 miesięcy

Dziecko powinno otrzymać pierwsze warzywa, gdy ma pół roku. Zacznijmy od podawania małych porcji – wystarczy jedno warzywo dziennie. Następnie powinniśmy stopniowo zwiększać ich ilość, jak i wprowadzać owoce. Aby zachęcić najmłodszych do jedzenia produktów roślinnych powinniśmy być cierpliwi i konsekwentni – dotyczy to obojga rodziców. Po jakimś czasie dziecko będzie samo sięgać po owoce i warzywa, które mu wcześniej stopniowo, ale konsekwentnie proponowaliśmy.

Jak zachęcić?

Teoria teorią, jednak rzeczywistość bywa trudniejsza. Niekiedy mimo stosowania się do zaleceń, wielu rodzicom ciężko mówić o sukcesie. Przede wszystkim my jako rodzice spożywajmy jak najwięcej warzyw i owoców, wówczas dzieci pójdą w nasze ślady.

O jakich wskazówkach powinniśmy jeszcze pamiętać?

1. Kolejność wprowadzania produktów do diety

Owoce zawierają więcej cukru niż warzywa, dlatego są bardziej lubiane przez dzieci. Gdy wprowadzamy do diety malucha pokarm stały – najpierw wprowadźmy warzywa, a dopiero po jakimś czasie owoce.

2. Wspólne przygotowywanie posiłków

Posiłki przyrządzajmy wspólnie z dziećmi. Jeśli są w odpowiednim wieku, mogą same pokroić składniki na sałatkę czy wycisnąć sok w wyciskarce. Jeśli syn czy córka są za mali na posługiwanie się nożem, możemy podsunąć im pokrojone już warzywa i owoce, aby samemu skomponowali sałatkę.

3. Dajmy wybór

Owoce i warzywa są chętniej jedzone przez dzieci, które nie tylko wspólnie z rodzicami przygotowują posiłki, ale też mają wybór, które z nich chcą jeść. Każdy ma swój gust i nie należy narzucać go swoim dzieciom. Jedno dziecko woli marchewkę, bo ma ładny kolor i chrupie, a inne wybierze ogórka, gdyż zna go z piosenki. Warto też sięgać po mniej oczywiste wybory, jak pożywna i chrupka kalarepa, a czasami zaskoczyć dzieci czymś egzotycznym, np. batatem.

4. Własna uprawa

Jeśli będziemy prowadzić własną uprawę i pomogą nam w tym dzieci – sukces będzie gwarantowany. Zachęćmy „małych farmerów” do obserwowania, jak rosną pomidory czy papryka. Później chętnie będą zjadać owoce własnej pracy.

Na podstawie inf. pras.

Według danych Światowej Organizacji Zdrowia, w ciągu ostatnich dwudziestu lat, liczba otyłych dzieci pomiędzy 2 a 4 rokiem życia potroiła się, rosnąc z 4 do 12 procent. W grupie dzieci w wieku od 6 do 15 lat nastąpił wzrost z 5 do 16 procent. Jeśli podobne trendy utrzymają się w przyszłości, eksperci szacują, że do 2020 roku 1/3 dorosłych będzie otyła. Optymizmem nie napawają również dane dotyczące naszego kraju. W Polsce wśród uczniów szkół podstawowych i ponadpodstawowych 6 procent to osoby z nadwagą, a 4 procent z otyłością. Jakie są tego główne przyczyny?

Lekarze i naukowcy zajmujący się problemem nadwagi wśród najmłodszych wymieniają trzy główne powody jej występowania. Pierwszy to zła, szkodliwa dieta, często niedopasowana do potrzeb młodego organizmu. Drugi to brak ruchu spowodowany coraz częstszym spędzaniem czasu jedynie przed odbiornikiem telewizora i komputera. Doskonałym przykładem na niezdrową dietę jest zaopatrzenie szkolnych sklepików. Dzieci mogą w nich kupić wysokokaloryczne napoje, chipsy, wypełnione cukrem batony i czekolady. Próby pojawienia się zdrowej żywności kończą się niepowodzeniem. Trzeci czynnik to problemy jakie przeżywa dziecko. Objadanie się jest sposobem obrony, ucieczką przed kłopotami (np. szkolnymi), z którymi dziecko nie potrafi sobie poradzić.

- Często żartuje się, że jedynym pewnym punktem każdej szkolnej wycieczki jest wizyta w fast foodzie – mówi Marzena Krupińska z Multifood STP mającego w ofercie zdrową żywność – Nikomu z wychowawców nie przychodzi do głowy, że w ten sposób uczymy i przyzwyczajamy dzieci do jedzenia, które nie powinno stać się głównym składnikiem ich diety. Dzieci mają prawo nie zdawać sobie sprawy z tego, co jest ważne dla ich zdrowia. Dlatego istotne jest, aby wiedzieli o tym ich opiekunowie. Zamiast batonika warto dać dziecku do szkoły owoc lub jogurt, wybrać się na wspólny rodzinny obiad na coś innego niż pizzę czy hamburgera – dodaje.

Otyłość stała się już problemem społecznym. Ostatnio oburzenie wywołał pomysł dodatkowego opodatkowania niezdrowej żywności. Jego przeciwnicy powoływali się na możliwość wyboru i wolność jednostki. Zwolennicy przypominali, że inne szkodzące zdrowiu produkty jak alkohol i papierosy obłożone są akcyzą, z której środki idą po części na leczenie skutków ich zażywania. Równocześnie przypomnieli, że nikt nie ma wątpliwości co do tego, czy mogą używać ich dzieci. Dlatego podobnie powinno stać się z niezdrową żywnością.

Jak zapobiegać nadwadze u dzieci:

- zadbajmy, aby dziecko jadło regularnie prawidłowe posiłki.

- jeśli zje pożywne, smaczne i zdrowe śniadanie czy obiad z pewnością nie będzie już miało ochoty na tuczące słodycze

- nie przekarmiajmy dziecka. Często rodzice i dziadkowe wmuszają w dziecko obfity posiłek, co przyzwyczaja je do zjadania większych porcji. To powoduje rozepchnięcie żołądka, a wtedy dziecko potrzebuje coraz większych porcji jedzenia, by zaspokoić głód.

- zwracajmy uwagę na to co kupujemy dziecku – paluszki, chrupki, chipsy, napoje gazowane to w rzeczywistości bomby kaloryczne. Zastąpmy je owocami lub warzywami.

- zadbajmy o aktywność fizyczną dziecka – wprowadźmy do jego obowiązków najprostsze ćwiczenia gimnastyczne lub codzienny spacer.