W ciągu pierwszych dwóch trymestrów ciąży (1-27 tydzień) lekarz ginekolog najczęściej rekomenduje comiesięczne wizyty kontrolne. Następnie ich częstotliwość może zwiększyć się do dwóch wizyt w miesiącu, a po upływie ósmego miesiąca dobrze, aby przyszła mama pojawiała się w gabinecie ginekologa raz na tydzień. Nawet, jeżeli czuje się doskonale, nie powinna rezygnować z ustalonych wcześniej (regularnych) wizyt u lekarza. Dają one pewność, że ciąża rozwija się prawidłowo, a zdrowiu matki i dziecka nic nie zagraża. W przypadku pojawienia się jakichkolwiek niepokojących objawów (np. nagłego i intensywnego bólu brzucha, krwawienia z dróg rodnych) kobieta powinna natychmiast udać się do ginekologa, aby zdiagnozować ich źródło i w razie potrzeby błyskawicznie wdrożyć pomoc medyczną.

Jakie badania powinnam wykonać podczas ciąży?

Zakres wymaganych badań, którym powinna być poddana każda kobieta w ciąży jest ściśle określony w przepisach Ministerstwa Zdrowia. W pierwszym trymestrze specjalista wykona przede wszystkim: morfologię krwi (wraz z określeniem grupy krwi – w kontekście ryzyka wystąpienia konfliktu serologicznego), test na nosicielstwo kiły (WR), badanie ogólne moczu, cytologię oraz kontrolę ciśnienia tętniczego krwi. W drugim trymestrze regularnie powinny być powtarzane badania ogólne moczu, morfologia i kontrola ciśnienia krwi. Dodatkowo, ok. 25. tygodnia ciąży, specjalista zleci wykonanie testu obciążenia glukozą (tzw. krzywa cukrowa), w celu wykluczenia tzw. cukrzycy ciężarnych. W trzecim trymestrze istotna jest również diagnostyka w kierunku wykrycia paciorkowców typu B. Do badań prenatalnych zaliczają się także przeprowadzane regularnie: USG i KTG oraz test PAPP-A (pozwalający określić ryzyko wystąpienia m.in. zespołu Downa).

Jestem w ciąży – czy mój organizm może się „buntować”?

„Bunt” organizmu kobiety ciężarnej może objawiać się m.in. zmianami nastroju, częstszym oddawaniem moczu czy zwiększeniem apetytu. Wśród „objawów” ciąży pojawiają się ponadto: poczucie chronicznego zmęczenia, bóle piersi, podwyższona temperatura ciała, zawroty głowy, omdlenia i poranne mdłości. Ich występowanie nie jest regułą – u niektórych kobiet można zaobserwować ich nasilenie, a u niektórych ciężarnych nie występują one w ogóle.

Czy w czasie ciąży mogę odżywiać się bez zmian, czy jednak powinnam zmienić dietę?

Podstawowym elementem jest całkowite i bezwzględne zrezygnowanie ze spożywania alkoholu. Nawet najmniejsza dawka może doprowadzić do groźnych powikłań – uszkodzenia mózgu, serca czy wątroby dziecka, deformacji twarzy, opóźnionego przyrostu wagi, przedwczesnego porodu czy poronienia. Regularne spożywanie alkoholu w ciąży może doprowadzić do wystąpienia tzw. alkoholowego zespołu płodowego. Warto podkreślić, że zabronione jest również palenie papierosów, które zwiększa ryzyko wystąpienia wad rozwojowych i może doprowadzić do poronienia.

Zarówno w czasie ciąży, jak i do czasu zakończenia karmienia piersią kobieta powinna zmodyfikować swoją dietę. Istnieją takie grupy produktów, które mogą być szkodliwe dla dziecka, dlatego należy je wyeliminować. Należą do nich przede wszystkim: surowe mięso (ciężarna powinna spożywać gotowane potrawy), ryby i nabiał, nadmiar cukru, wątróbki zwierzęce, kawa (zawarta w niej kofeina), orzechy ziemne (mogące doprowadzić do reakcji alergicznych). W razie pojawienia się wątpliwości, czy przyszła mama może spożywać dany produkt, należy zasięgnąć opinii lekarza specjalisty.

Jakie leki mogę przyjmować w czasie ciąży, a z których powinnam zrezygnować?

Już podczas pierwszej wizyty u ginekologa, przyszła mama powinna poinformować o wszystkich środkach, które regularnie przyjmuje – zarówno o lekach, jak i suplementach diety. Niektóre z nich mogą być bardzo szkodliwe dla dziecka, dlatego kobieta nie powinna ich stosować zarówno w czasie ciąży, jak i po porodzie (do momentu zakończenia karmienia piersią). Do środków zakazanych należą m.in. środki przeciwbólowe zawierające ibuprofen, naproksen, kodeinę czy aspirynę, środki przeciwtrądzikowe z witaminą A, doustne leki na cukrzycę oraz niektóre antybiotyki.

Podczas ciąży kobieta powinna dostarczać organizmowi odpowiednią dawkę mikroelementów i witamin dla siebie oraz swojego dziecka. Dlatego też zapotrzebowanie na nie zdecydowanie zwiększa się w tym okresie. Poziom mikroelementów i witamin można wyrównywać dietą lub odpowiednią suplementacją. Odpowiednią, czyli skonsultowaną z lekarzem specjalistą podczas wizyty. Najpotrzebniejszymi mikroelementami dla kobiet w ciąży są: kwas foliowy, żelazo, cynk, wapń i witamina D.

Czy powinnam zapisać się do szkoły rodzenia?

Zapisanie się do szkoły rodzenia może być istotne zwłaszcza w pierwszej ciąży. Szkoły rodzenia nie tylko przekazują teoretyczną wiedzę na temat porodu, sposobu pielęgnacji niemowląt, pokonywania obaw przed porodem, ale pozwalają również „przećwiczyć” m.in. karmienie, przewijanie czy kąpanie noworodków. W zajęciach zazwyczaj uczestniczą również mężczyźni, którzy mogą tym samym przygotować się do nowej, życiowej roli. Spotkania z innymi kobietami, które również spodziewają się dziecka, pozwolą na wymianę doświadczeń, oczekiwań, zdobycie wiedzy, a także nawiązanie nowych kontaktów.

Czy sposób prowadzenia ciąży kobiety z wadą wzroku, różni się od innych przypadków?

Przede wszystkim wada wzroku obliguje ciężarne kobiety do częstszych kontroli u okulisty (zwłaszcza na kilka tygodni przed porodem, aby ustalić sposób rozwiązania ciąży). Niektóre wady wzroku (np. jaskra) wymagają zmiany leczenia, ponieważ większość leków nie może być stosowana przez ciężarne kobiety.

Powszechnie panuje opinia, że wszystkie ciężarne kobiety z wadą wzroku, zostają poddane cesarskiemu cięciu podczas porodu. To nieprawda! Wskazaniem do tego zabiegu jest wada wzroku przekraczająca 6 dioptrii, przy czym istotniejszy niż sama wada jest stan siatkówki oczu. Jeżeli jest ona uszkodzona lub słaba, lekarz zaopiniuje przeprowadzenie cesarskiego cięcia, ze względu na duże ryzyko rozwarstwienia siatkówki (z powodu wysiłku, który jest podejmowany przez kobietę podczas naturalnego porodu).

Czym jest karta ciąży?

Karta ciąży to bardzo ważny dokument wydawany przez ginekologa, który potwierdza, że kobieta spodziewa się dziecka. Znajdują się w niej wszystkie informacje dotyczące matki i rozwijającego się dziecka – grupy krwi (ważne zwłaszcza w przypadku wystąpienia konfliktu serologicznego), data ostatniej miesiączki, przewidywany termin porodu, informacje nt. przebytych ciąż i porodów, wyniki badań USG, krwi i moczu oraz na obecność przeciwciał w kierunku różyczki, toksoplazmozy i cytomegalii. Niezwykle istotna jest regularność wpisów – dzięki temu w razie nagłej potrzeby, inny specjalista będzie posiadał komplet danych o ciężarnej kobiecie i jej dziecku. Przyszła mama powinna zawsze posiadać przy sobie kartę zdrowia.

Źródło: 38 PR

Czym grozi zbyt krótki odstęp między porodem a następną ciążą?

Naukowcy z University of British Columbia (UBC) oraz Harvard TH Chan School of Public Health wykazali, że ryzyka są istotne:

• przedwczesny poród (zarówno „spontaniczny”, jak i niejako wymuszony ze względu na stan płodu lub matki);
• mniejsza waga urodzeniowa dziecka;
• wyższa śmiertelność zarówno dzieci, jak i matek.

Powyższe ustalenia nie różnią się od tych, które były od lat badane przez innych naukowców. Nowością są inne rezultaty tego badania.

W przypadku kobiet po 35. roku życia, które poczęły kolejny raz w sześć miesięcy po porodzie, ryzyko zgonu lub innych poważnych następstw dla matki wynosiło 1,2 proc. (12 przypadków na 1000 ciąż). Odczekanie 18 miesięcy zmniejszało ryzyko do 0,5 proc. (pięć przypadków na 1000 porodów).

Młodsze kobiety, które zaszły w ciążę sześć miesięcy od wcześniejszego porodu były narażone na przedwczesny poród w 8,5 proc. przypadków (85 przypadków na 1000). Przy odstępie 18 miesięcy ryzyko spadało do 3,7 proc. (37 przypadków na 1000). Czy to wysokie wskaźniki ryzyka? Dla porównania: wskaźnik ryzyka urodzenia dziecka z zespołem Downa to ok. 1,6 na 1000 porodów.

Zdaniem autorów pracy nie trzeba czekać aż 18 do 24 miesięcy (co sugerują aktualne zalecenia Światowej Organizacji Zdrowia – WHO). Ponieważ jednak w badaniu uwzględnione zostały tylko kobiety z Kanady, nie wiadomo, na ile uniwersalny charakter mają uzyskane wyniki. Ponadto badanie nie uwzględniało – jak wskazują autorzy – takich czynników ryzyka dla zdrowia matki i dziecka, jak kwestie przemocy w związku.

Źródło: Zdrowie.PAP.pl

Sprawdź, jaki jest prawidłowy wzrost masy ciała w ciąży w zależności od BMI przed zajściem w ciążę:

• BMI <18,5 kg/m2 przed zajściem w ciążę (niedowaga) + 12,5 – 18 kg w czasie całej ciąży;
• BMI 18,5–24,9 kg/m2 przed zajściem w ciążę (prawidłowa waga) + 11,5 – 16 kg w czasie całej ciąży;
• BMI 25–29,9 kg/m2 przed zajściem w ciążę (nadwaga) + 7 – 11,5 kg w czasie całej ciąży;
• BMI >30 kg/m2 przed zajściem w ciążę (otyłość) + 5 – 9 kg w czasie całej ciąży.

Eksperci zalecają, by przyszła mama dokładnie omówiła ze swoim lekarzem wszelkie kwestie związane z przybywaniem na wadze w czasie ciąży, dietą i aktywnością fizyczną. Może się okazać, że z uwagi na stan zdrowia zalecane przyrosty masy ciała będą inne niż podane wyżej. Okazuje się na przykład, że mogą one być inne dla kobiet ciężarnych z nadwagą i otyłością oraz stwierdzoną cukrzycą ciążową.

W ciąży nie wolno się odchudzać. Odchudzanie się może doprowadzić do niedożywienia płodu i mieć poważne konsekwencje dla jego rozwoju.

Dlaczego utrzymanie prawidłowego przyrostu w czasie ciąży jest ważne?

Dlatego, że daje dużo korzyści dla dziecka i matki. Natomiast za dużo kilogramów zarówno przed ciążą, jak i w jej trakcie naraża i kobietę, i dziecko, na znaczne problemy zdrowotne, w tym:

• cukrzycę u dziecka
• cukrzycę u matki
• nadciśnienie u matki
• nadmierną masę noworodka
• otyłość matki i dziecka
• poród przedwczesny
• żylaki u matki
• hemoroidy u matki.

Niedowaga i zbyt niski przyrost masy ciała matki także nie są prognostykiem dobrego zdrowia. W takiej sytuacji dziecko jest narażone na problemy z rozwojem, niską masę urodzeniową, cukrzycę i nadciśnienie w późniejszym wieku, a matka – na przedwczesny poród, anemię i problemy hormonalne.

Autorka: Justyna Wojteczek (zdrowie.pap.pl)

Zarówno zęby, jak i dziąsła stają się w czasie ciąży szczególnie wrażliwe. Zmiany hormonalne mogą powodować rozpulchnienie dziąseł i częstsze krwawienia, a co za tym idzie – osłabienie zębów. W efekcie tego zwiększa się ich podatność na działanie płytki nazębnej i bakterii. Na stan zębów niekorzystnie wpływają też wymioty (kwasy cofane z żołądka nadtrawiają szkliwo) oraz ciążowe zachcianki, czyli upodobanie do mieszania smaków (raz słodkie, raz kwaśne). Sprzyjają rozwojowi próchnicy, a ta jest potencjalnym – i niebezpiecznym w czasie ciąży i porodu – źródłem zakażenia.

– Uszkodzony próchnicowo ząb w każdej chwili może stać się ogniskiem zapalnym, które rozsiewa bakterie po całym organizmie. W wyniku tego stan zapalny może pojawić się nawet w odległych od jamy ustnej rejonach – wyjaśnia dr n. med. Andrzej Gala, specjalista protetyki stomatologicznej i stomatologii ogólnej. Wiele osób nie ma też pojęcia, że choroby zębów i przyzębia mogą zwiększać trudności z zajściem w ciążę. Wspomniane stany zapalne, wynikające z zaniedbań higienicznych bądź nieregularnych kontroli stomatologicznych, mogą rzutować na obniżenie płodności. Wniosek jest prosty: stomatolog to jeden z tych specjalistów, którego powinna odwiedzić każda kobieta planująca ciążę.

Ciąża nie wyklucza leczenia zębów!

To prawda, że w tym czasie zalecana jest szczególna ostrożność przy wykonywaniu wszelkich zabiegów, ale ciąża nie jest absolutnym przeciwskazaniem do leczenia zębów. Nawet, jeśli zadbamy o nie wcześniej, nie mamy pewności, że w czasie tych 9-ciu miesięcy nie pojawią się inne problemy. Jeśli się pojawią – na pewno nie należy czekać z ich rozwiązaniem do porodu. Usuwanie czy wypełnianie ubytków to zabiegi, którym przyszła mama może poddać się bez obaw. W związku z tym, że mogą wymagać podania znieczulenia – a istnieje ryzyko, że środek znieczulający przeniknie przez łożysko – pacjentka powinna poinformować lekarza o swoim stanie. Wtedy możliwe jest zastosowanie bezpiecznego dla dziecka znieczulenia bez środków obkurczających naczynia krwionośne.

Leczenie kanałowe najlepiej odłożyć na okres po porodzie z uwagi na to, że zdjęcia RTG w czasie ciąży są z reguły niewskazane. Także zabiegi ortodontyczne najlepiej będzie przełożyć, ale jeśli przyszła mama rozpoczęła leczenie przed zajściem w ciążę, nie musi go przerywać.

– Przyszłe mamy często pytają, czy noszenie aparatu korygującego ułożenie zębów nie ma negatywnego wpływu na przebieg ciąży. Trzeba więc podkreślić, że w żaden sposób nie zaszkodzi on ani ciężarnej ani dziecku – uspokaja specjalista. – Nie zaleca się zakładania aparatu już w czasie ciąży, ponieważ dziąsła są wtedy bardziej wrażliwe i podatne na uszkodzenia, jednak kontynuacja leczenia nie wiąże się z żadnym ryzykiem. Jedyne, o czym przyszła mama musi pamiętać, to właściwa higiena jamy ustnej.

Mamo, zadbaj o piękny uśmiech!

Po ciąży i porodzie kobiecy organizm jest mocno osłabiony – nic dziwnego, że i zęby nie są wtedy w najlepszej kondycji. W tym czasie często następuje zmiana nawyków żywieniowych – niekoniecznie korzystna, co może sprzyjać powstawaniu próchnicy i kamienia nazębnego. Jeśli dodatkowo organizm przyszłej mamy nie otrzymuje wszystkich potrzebnych składników odżywczych w dostatecznej ilości, zęby mogą się osłabić. Nawet więc jeśli kobieta przed zajściem w ciążę i w ciąży dbała o higienę jamy ustnej i regularnie odwiedzała stomatologa, po porodzie koniecznie trzeba znaleźć czas na wizytę kontrolną.

Dobry stan zdrowia jamy ustnej to znacznie więcej, niż biały uśmiech – zdrowie zębów ma wpływ na cały nasz organizm. Warto o tym pamiętać zwłaszcza wtedy, kiedy jego kondycja ma wpływ nie tylko na nasze samopoczucie, ale także na rozwój naszego dziecka.

Źródło: Newsrm.tv | Fot: Freepik.com

Ankietowane pochodzące z 18 krajów Europy wybierały spośród różnych metod antykoncepcji. Najpopularniejsze były: prezerwatywa, pigułka, stosunek przerywany. Prezerwatywę podczas pierwszego stosunku najczęściej stosują Grecy (wybrało ją aż 80 proc. ankietowanych). Najrzadziej wybierano prezerwatywę przy pierwszym razie w Czechach – 16 proc. badanych. Ponad połowa (56 proc.) spośród ankietowanych Polek wybrała prezerwatywę, jako pierwszą metodę antykoncepcyjną.

Pigułka antykoncepcyjna była najczęściej stosowaną pierwszą metodą antykoncepcji w Holandii – wybrało ją 73 proc. ankietowanych. Najrzadziej wybierano pigułkę antykoncepcyjną w Grecji – tylko 5 proc. spośród ankietowanych. W Polsce była to pierwsza metoda antykoncepcji dla 21 proc. badanych.

Najwcześniej pigułkę stosują: Holenderki (średnia wieku to 17,1), Niemki i Dunki (średnia wieku w obu krajach to 17,3), Austriaczki i Szwedki (średnia wieku w obu krajach to 17,5), najpóźniej Ukrainki (23,6) i Turczynki (średnia wieku 23,3), Greczynki (średnia wieku 23, 2). Średnia wieku Polek stosujących pigułkę po raz pierwszy to 21, 7.

Badanie pokazuje też, że kobiety w Europie wcześniej zaczynają współżyć niż stosować pigułkę antykoncepcyjną.

Najmniejsze różnice w wieku inicjacji seksualnej i wieku, w którym zastosowano pigułkę po raz pierwszy obserwujemy w Niemczech – odpowiednio 17 lat i 17,3. Największe różnice natomiast w tym zestawieniu można zauważyć w Czechach – odpowiednio 17,2 i 21,9 oraz w Rosji – odpowiednio 19 i 22,9. W Polsce średni wiek inicjacji seksualnej to 19 lat, a średni wiek, w którym zastosowano pigułkę po raz pierwszy to 21,7.

Polki najczęściej szukają informacji o antykoncepcji u lekarza ginekologa – 84 proc., 45 proc. u przyjaciółki, 61 proc. w Internecie, 57 proc. w prasie kolorowej, w gazetach – 35 proc., radiu i/lub telewizji – 23 proc., u nauczyciela – 17 proc., u siostry i znajomych podobnie – po 12 proc., u farmaceuty 9 proc., u położnej – 8 proc., u specjalisty ds. planowania rodziny – 5 proc.

Badane w większości krajów europejskich wskazały, że najbardziej godnym zaufania źródłem informacji jest lekarz ginekolog. Jedynie w Wielkiej Brytanii, Holandii, Norwegii i Danii – na pierwszym miejscu wśród wskazywanych najbardziej zaufanych źródeł wiedzy o antykoncepcji znalazł się lekarz ogólny.