Przede wszystkim niezbędna jest zgoda obojga rodziców (opiekunów prawnych), którą wyrażają podpisując wniosek o wydanie paszportu (podpis musi zostać złożony w obecności pracownika urzędu). Formularz ten jest dostępny w każdym biurze paszportowym. Należy go wypełnić czytelnie, drukowanymi literami. Dopełniając formalności, rodzice muszą pamiętać o swoim dokumencie tożsamości, aby umożliwić weryfikację danych wpisanych we wniosku. W przypadku dzieci do lat 5, podczas składania wniosku nie jest wymagana ich obecność, natomiast od dzieci, które ukończyły 5 rok życia pobiera się odciski palców, dlatego muszą one zjawić się w urzędzie razem z opiekunami.

Od 27 lutego 2013 r. obowiązuje ustawa o dokumentach paszportowych, która wprowadziła zmianę w zakresie m.in. daty ważności paszportu osoby małoletniej. Po ostatniej nowelizacji ważność paszportu wynosi 10 lat, jednak w przypadku osób, które nie ukończyły 13 lat okres ten to 5 lat. Opłata za wydanie dokumentu wynosi 140 zł dla paszportu ważnego 10 lat. Uczniowie od lat 13 oraz studenci korzystają z 50% ulgi – płacą więc 70 zł, natomiast należność za paszport dla dziecka, które nie ukończyło lat 13 jest równa 30 zł.

- Pewne trudności z wyrobieniem paszportu mogą pojawić się w przypadku kiedy rodzice nie wychowują małoletniego wspólnie albo w przypadku, gdy oboje nie mogą stawić się jednocześnie w celu wyrażenia zgody – mówi Wojciech Alfawicki, radca prawny w Kancelarii Radców Prawnych Kowalski, Popławski i Wspólnicy w Legnicy. – Przeszkodą jest także sytuacja, w której jeden z rodziców nie chce wyrazić zgody na wydanie paszportu – dodaje ekspert.

Jeżeli oboje rodzice nie mogą równocześnie podpisać wniosku, to możliwe jest złożenie podpisu przez jednego z opiekunów przy jednoczesnym przedłożeniu pisemnej zgody drugiego rodzica potwierdzonej przez organ paszportowy lub notariusza. W sytuacji kiedy jeden z opiekunów prawnych został pozbawiony władzy rodzicielskiej lub została mu ona ograniczona, wystarczy podpis rodzica sprawującego władzę rodzicielską w pełnym zakresie. – W takim przypadku konieczne jest przedłożenie w biurze paszportowym orzeczenia Sądu, z którego wynika ograniczenie władzy rodzicielskiej drugiego opiekuna – tłumaczy ekspert z Kancelarii Kowalski, Popławski i Wspólnicy.

Gdy jeden z rodziców odmawia podpisania wniosku lub porozumienie z nim napotyka ciężkie do przezwyciężenia przeszkody, należy się zwrócić do Sądu Rodzinnego o wydanie orzeczenia zastępującego tę zgodę.  Okres oczekiwania na wydanie paszportu nie powinien być dłuższy niż 30 dni. Może on ulec wydłużeniu, w okresie wakacyjnym, kiedy obserwuje się zwiększoną liczbę składanych wniosków. Aby uniknąć sytuacji, w której musimy zrezygnować z wyjazdu z powodu nieotrzymania dokumentu na czas, wniosek należy złożyć odpowiednio wcześniej.

- Warto podkreślić, że działanie z wyprzedzeniem ma istotne znacznie w przypadku braku zgody drugiego rodzica, wtedy bowiem należy uwzględnić czas postępowania sądowego w tym przedmiocie – radzi Wojciech Alfawicki.