Każdego roku rośnie liczba osób zmagających się z alergiami. W krajach wysokorozwiniętych jest to już co najmniej 20-30 proc. populacji. Eksperci alarmują, że w ciągu najbliższego dwudziestolecia nawet co drugi Europejczyk będzie cierpiał na jakąś postać alergii.

Szacuje się, że w przypadku, gdy jeden z rodziców jest lub był w dzieciństwie alergikiem, odziedziczenie skłonności do zachorowania wynosi od około 30 do 40 proc. Jeśli problem dotyczy obojga rodziców, prawdopodobieństwo wzrasta do 60-70 proc. Niektóre badania sugerują, że dziecko może odziedziczyć alergię po rodzicu tej samej płci – czyli córka po matce lub syn po ojcu.

Nie oznacza to, że uczulenie nie pojawi się, gdy rodzi się dziecko osób, które nie mają alergii – prawdopodobieństwo wystąpienia tej choroby u ich potomstwa wciąż wynosi kilkanaście procent. Można ją nabyć także w późniejszym życiu, mimo braku problemów alergicznych w okresie dzieciństwa.

Wpływ na pojawienie się reakcji alergicznych mają nie tylko czynniki genetyczne, ale też środowiskowe, jak choćby zanieczyszczenie powietrza czy higiena otoczenia, a to oznacza, że możemy próbować zniwelować skutki choroby.

Jak zminimalizować ryzyko alergii?

Jest kilka prostych zasad, które warto znać i stosować.

• Jeśli zauważamy u siebie reakcję alergiczną, warto udać się do lekarza i zrobić badania. Dobrze zdiagnozowaną chorobę łatwiej leczyć. Specjalistyczne badania powiedzą nam z czym mamy problem, i czego ewentualnie musimy unikać, aby zmniejszyć dolegliwości.
• Osoby ze stwierdzoną alergią na pyłki i grzyby złagodzą swoje objawy, jeśli będą z wyprzedzeniem znały natężenie alergenów w środowisku. Specjaliści opracowali tzw. kalendarze pylenia roślin, które w wiarygodny sposób wskazują na ich zawartość w powietrzu. Odczytamy z niego, kiedy kwitną rośliny, na które jesteśmy uczuleni, dzięki czemu na czas zdążymy zabezpieczyć się odpowiednimi lekami, będziemy też wiedzieć, jakich miejsc unikać, bo mapy wskazują, w jakich regionach rosną poszczególne gatunki roślin. Uwaga! W tym kontekście szczególną uwagę trzeba przykładać nie tylko do dawek zapisanych leków, ale i dokładnych godzin, w których należy je przyjmować.
• Dobrym pomysłem jest także korzystanie z serwisów informacyjnych lub specjalnych prognoz pogody dla alergików. Znajdziemy tam szereg przydatnych wskazówek, dotyczących np. prędkości i kierunku wiatru, który powoduje migrację alergenów.
• Okularów przeciwsłoneczne nie tylko chronią one przed szkodliwym promieniowaniem UV, ale stanowią też barierę przed pyłkami, dzięki czemu oczy mniej łzawią.
• U niektórych ostrą reakcję alergiczną może wywołać ukąszenie owada – niektórzy muszą ze sobą mieć odpowiednie leki, które należy przyjąć natychmiast po ukąszeniu/użądleniu.
• Dobremu zdrowiu alergika sprzyjają ogólne zasady zdrowego stylu życia, a zatem sprzyjają także regularna aktywność fizyczna i racjonalne odżywianie. Jelita wspomagają bowiem prawidłowe działanie układu trawiennego, chronią przed infekcjami, regulują metabolizm i mają niebagatelny wpływ na odporność.
• Wbrew temu co się mówi, że kobiety w ciąży mogą jeść wszystko, co jest w ciąży dozwolone, powinny jednak ograniczyć produkty wysoko przetworzone, zawierające duże ilości sztucznych dodatków, aromatów i barwników.
• Uczuleni na składniki pokarmów powinni nie tylko wyeliminować żywność je zawierającą, ale ograniczyć też tę z konserwantami: ich układ odpornościowy źle radzi sobie z chemicznymi dodatkami do jedzenia. Tego typu substancje mogą wywoływać reakcje alergiczne.
• Znaczenie dla naszego zdrowia ma czystość powietrza – smog i pyły zawieszone w powietrzu mogą pogłębiać problem alergii i prowadzić do rozwoju astmy. Dlatego alergicy powinni pomyśleć o oczyszczaczu powietrza – dostępne są już takie, które same kontrolują ilość szkodliwych pyłów oraz alergenów w pomieszczeniu
• Higiena otoczenia nie może być przesadna, czyli nie warto przesadzać ze sterylnością – udowodniono, że przesadna dbałość o higienę ma spory wpływ na rozwój alergii w wieku dziecięcym. Układ immunologiczny dziecka funkcjonującego w niemalże sterylnych warunkach sam znajduje sobie wroga, z którym będzie walczyć. Zamiast więc nadmiernie pilnować maluszka i wycierać mu rączki po każdym kontakcie z brudem, powinniśmy pozwolić mu obcować z bakteriami. Oczywiście w granicach rozsądku – nadmiar bakterii też bywa szkodliwy.

Źródło: PTA, mw, zdrowie.pap.pl

Czym jest alergia?
Alergia jest niewłaściwą, irracjonalną reakcją układu immunologicznego (odpornościowego) na potencjalnie niegroźny czynnik. Układ immunologiczny jest odpowiedzialny za kontrolę, obronę i  bezpieczeństwo organizmu. Gdy do organizmu trafia patogen (czynnik chorobotwórczy), układ immunologiczny zostaje uruchomiony. Organizm rozpoczyna walkę, limfocyty T przekazują informację o zagrożeniu i indukują sygnał o produkcji przeciwciał, odpowiedzialnych za pokonanie wroga. U alergików system odpornościowy szwankuje tzn. działa nadpobudliwie, uruchamiając wewnętrzne mechanizmy obronne nawet wtedy, kiedy do organizmu trafia niegroźny czynnik, np. związek zapachowy z kremu czy perfum. – Obecnie każdy z nas może zachorować. Pierwsze objawy alergii najczęściej pojawiają się już u noworodków, ale to nie jest reguła. Zanieczyszczenie środowiska i niewłaściwa dieta powodują, iż objawy alergii mogą wystąpić również u osób dorosłych. Dlatego jeśli zaobserwujemy u swojego dziecka czy u siebie niepokojące objawy, warto skonsultować to ze specjalistą – wyjaśnia dr n.med. Magdalena Łapienis, specjalista laryngolog z jednej z przychodni w Łodzi.

Alergen główny winowajca
Alergen to substancja, która odpowiada za uruchomienie mechanizmów obronnych organizmu;  może być związkiem chemicznym pochodzenia zwierzęcego (np. roztocza) oraz roślinnego (pyłki).  Alergeny ze względu na sposób przenikania do organizmu możemy podzielić na wziewne, kontaktowe oraz pokarmowe.
Czynniki alergiczne popularne w Polsce, to:
•    Pyłki roślin trawy, krzewów, drzew.
•    Sierść zwierząt.
•    Cytrusy.
•    Roztocza kurzu domowego.
•    Orzechy np. nerkowca.
•    Mleko i produkty mleczne.

Przeziębienie czy alergia?
Alergia najczęściej kojarzy się z reakcją skórną, kiedy na jej powierzchni pojawia się zaczerwienienie, wsypka, świąd lub krostki z surowicą. Takie objawy są typowe dla alergii kontaktowej. Zdarza się również, że objawy alergii są nietypowe, interpretowane jako przeziębienie.
Objawy alergii – na jakie zwrócić szczególną uwagę?
•    Przewlekły katar, kichanie, uczucie zatkanego nosa.
•    Długo utrzymujący się kaszel, problemy w oddychaniu, utrudniony oddech np. podczas wyjścia na zewnątrz.
•    Nudności, bóle brzucha, wymioty.
•    Łzawienie i zaczerwienie oczu, obrzęk spojówek.
•    Wysypka, zaczerwienie, świąd skóry.

Jak walczyć z alergią?
W walce z alergią najważniejsze jest rozpoznanie na jakie konkretne alergeny reaguje organizm, a następnie ograniczenie z nimi kontaktu. Najskuteczniejszym sposobem jest konsultacja w poradni alergologicznej; lekarz specjalista kieruje na testy alergologiczne (testy skórne oraz te z krwi). Po analizie wyników możliwe jest ustalenie odpowiedniego leczenia. – Z alergią warto walczyć na kilku frontach np. poprzez eliminację alergenu ze środowiska czy podaż leków przeciwalergicznych. Obecnie najpopularniejszym i najskuteczniejszym sposobem jest odczulanie. Jest to zabieg, który ma na celu wzmocnić tolerancję organizmu na alergeny. W trakcie odczulania do organizmu pacjenta jest wprowadzana niska dawka konkretnego alergenu, dzięki czemu oswaja się on z substancją wywołującą uczulenie – dodaje specjalista.

oprac. Na podstawie materiałów prasowych C O M U N I C A T I V O.