Naukowcy pod przewodnictwem specjalistów z Uniwersytetu w Princeton (USA) usiłowali przy pomocy najnowocześniejszych technik maszynowego uczenia się przewidzieć różne wydarzenia w życiu kilku tysięcy rodzin. Mieli do dyspozycji ogromną bazę danych, różnorodne modele socjologiczne i statystyczne oraz dużo zapału do pracy, a mimo to nie udało im się trafnie odgadnąć ludzkich losów.

„Rezultaty badania otworzyły nam oczy. Albo w ludzkich życiach główną rolę odgrywa szczęście, albo nasze teorie dotyczące nauk społecznych pomijają jakieś ważne zmienne. Jest jeszcze zbyt wcześnie, by to stwierdzić” – komentuje prof. socjologii Sara McLanahan.

Badacze zainspirowani wspólną inicjatywą przy tworzeniu Wikipedii, postanowili wykorzystać ideę masowej współpracy również w swoim projekcie. Udostępnili rzeszy innych naukowców dane zebrane na przestrzeni lat na temat 5 tys. dzieci i ich rodzin, i poprosili, by spróbowali oni przewidzieć, jaką owe dzieci (wówczas już 15-letnie) będą miały średnią w szkole, jaki będą miały charakter, z jakimi trudnościami finansowymi będą musiały mierzyć się ich rodziny, czy grozi im eksmisja, czy ich opiekunowie zostaną zwolnieni z pracy oraz czy będą oni uczestniczyć w szkoleniu zawodowym.

W odpowiedzi specjaliści otrzymali od 68 instytucji z całego świata 457 aplikacji, które miały posłużyć przewidywaniu tego typu zagadnień. Pracownicy Uniwersytetu Princeton porównali te prognozy z rzeczywistymi wynikami badania i stwierdzili, że przewidywania naukowców były po prostu nietrafne.

„Mieliśmy do dyspozycji bogatą bazę danych dotyczącą setek uczestników, a nawet najlepsze prognozy sztucznej inteligencji okazały się być niewłaściwe” – mówi współautor projektu prof. Matt Salganik.

Rezultaty badania sugerują, że należy zachować szczególną ostrożność przy prognozowaniu efektów programów społecznych czy resocjalizacyjnych, bo można się łatwo pomylić.

„Te wyniki pokazują nam, że uczenie maszynowe nie jest magią i najwyraźniej w przewidywaniu biegu ludzkiego życia wchodzą w grę inne czynniki. Badanie pokazuje nam też, że musimy się jeszcze wiele nauczyć, a tego typu masowe kolaboracje są niezmiernie ważne dla społeczności naukowej” – kontynuuje prof. Salganik.

Dlatego też naukowcy opublikowali wyniki analiz uzyskane przez 12 zespołów biorących udział w projekcie w specjalnym wydaniu ogólnodostępnego czasopisma „Socius”. Do wglądu pozostają również kody, prognozy i wyjaśnienia proponowane przez badaczy.

PAP Nauka w Polsce, ooo/ agt/