Do takich wniosków doszli chińscy naukowcy pod kierunkiem dr. Xingdong Chena z Uniwersytetu Fudan, którzy analizowali dane na temat zachorowań na raka wątroby w latach 1990-2017, w zależności od wieku, płci, regionu i przyczyny. Pozyskano je w ramach projektu badawczego Global Burden of Disease (Globalne obciążenie chorobami), który obejmuje 195 krajów.

Okazało się, że na całym świecie liczba nowo zdiagnozowanych przypadków raka wątroby u ludzi przed 30. rokiem życia spadła z ok. 17,4 tys. w roku 1990 do ok 14,7 tys. w roku 2017. Odnotowano jednak wzrost w grupie wiekowej od 30. do 59. roku życia – z 216,5 tys. w 1990 do niemal 360 tys. w 2017 r. oraz u osób w wieku 60 lat i więcej – z 241,2 tys. w 1990 r. do 578,3 tys. w 2017 r.

Naukowcy uwzględnili też w analizie różnice w strukturze wiekowej populacji różnych krajów i regionów. W tym celu wyliczyli tzw. standaryzowany według wieku współczynnik zachorowalności (ASR). Określa on, ile zachorowań wystąpiłoby w badanej populacji, gdyby jej struktura wieku była taka sama, jak struktura wieku populacji przyjętej za standard. Uwzględniając ten współczynnik badacze odnotowali wzrost zachorowań na raka wątroby na świecie wśród mężczyzn w wieku 60 i więcej lat oraz stabilizację liczby zachorowań wśród kobiet z tej grupy wiekowej.

Zdaniem autorów analizy spadek zachorowań na raka wątroby u osób młodszych i w wieku średnim można przypisać w dużej mierze działaniom profilaktycznym podejmowanym w celu zmniejszenia zachorowań na wirusowe zapalenie wątroby typu B i typu C (WZW B oraz WZW C). Wiadomo bowiem, że wirusy powodujące te schorzenia są czynnikami mogącymi prowadzić do rozwoju pierwotnego raka wątrobowokomórkowego. Przed wirusem wywołującym WZW B można się zabezpieczyć poprzez szczepienie.

Naukowcy podkreślają, że spadek zachorowań na raka wątroby u osób młodszych odnotowano w większości regionów świata, z wyjątkiem krajów rozwiniętych, w których stwierdzono wzrost zachorowań na ten nowotwór niezależnie od wieku i płci.

We wszystkich regionach świata zaobserwowano zwiększenie zachorowań na pierwotnego raka wątrobowokomórkowego w związku z niealkoholowym stłuszczeniem wątroby. W tym przypadku najważniejszym czynnikiem ryzyka jest otyłość.

Jak podsumowują badacze, obecnie działania prewencyjne mające na celu obniżenie liczby nowych zachorowań na raka wątroby powinny skoncentrować się w większym stopniu na zapobieganiu niealkoholowemu stłuszczeniu wątroby oraz na osobach w starszym wieku.

PAP Nauka w Poslce, jjj/ ekr/